21 Δεκεμβρίου: Χειμερινό ηλιοστάσio. Ίσως το φαινόμενο αυτό να έδωσε την αφορμή στους προγόνους μας να διατυπώσουν το «ανάγκη στήναι». Είπαν δηλαδή πως ο άνθρωπος είναι απαραίτητο να κάνει τακτικά μία στάση για αυτοκριτική και αξιολόγηση αυτών που έχει κάνει, εάν θέλει να ζει πράττοντας τα λιγότερα λάθη. Το κείμενο που ακολουθεί είναι αφιερωμένο στο γιο μου Κωσταντή.
Σάββατο 21 Δεκεμβρίου 2013
21 Δεκεμβρίου: Χειμερινό ηλιοστάσio. Ίσως το φαινόμενο αυτό να έδωσε την αφορμή στους προγόνους μας να διατυπώσουν το «ανάγκη στήναι». Είπαν δηλαδή πως ο άνθρωπος είναι απαραίτητο να κάνει τακτικά μία στάση για αυτοκριτική και αξιολόγηση αυτών που έχει κάνει, εάν θέλει να ζει πράττοντας τα λιγότερα λάθη. Το κείμενο που ακολουθεί είναι αφιερωμένο στο γιο μου Κωσταντή.
Τα μαντάτα της Γέννησης (1)
«Αυτό είσαι εσύ»
Ουπανισάδες2
Όταν
οδηγήθηκε ο Ιησούς στο Πραιτώριο, στη σύντομη στιχομυθία του με τον Πιλάτο,
σύμφωνα με το Ευαγγέλιο του Ιωάννη, του είπε πως «ελήλυθε (ήρθε) εις τον
κόσμον, ίνα μαρτυρήσει (φανερώσει) την αλήθειαν». Τότε ο Ρωμαίος Ύπατος τον ρώτησε «Τι εστίν αλήθεια;», αλλά ο Ιησούς δεν απάντησε. Στο απόκρυφο Ευαγγέλιο του Νικόδημου, ο
Ιησούς παρουσιάζεται να αποκρίνεται «Η
αλήθεια εστίν εξ ουρανών» και ο Πιλάτος ξαναρωτάει «Εν τη γη δε ουκ εστίν αλήθεια;» για να απαντήσει ο Χριστός «Εγώ ειμί η αλήθεια και πως εν τη γη
κρίνεται η αλήθεια παρά των εχόντων γήινην εξουσίαν» (εδώ βρίσκεται η απάντηση
γιατί παρέμεινε κρυφό αυτό το Ευαγγέλιο).
«Η αλήθεια εστίν εξ ουρανών» γι αυτό και
η υψιπετής ετυμολογική ερμηνεία της λέξης άνθρωπος «άνω θρώσκω τας οπάς» μας
προτρέπει να στρέψουμε τις οπές των προσώπου μας, όχι μόνο ένα φευγαλέο βλέμμα,
προς τον ουρανό και να αισθανθούμε… Να αισθανθούμε την ανθρωπολογική έκφραση
της σχέσης μας με το Σύμπαν, ότι συναποτελούμε δηλαδή το Όλον3. Να αισθανθούμε την
απόλυτη μικρότητα μας, διότι ακόμη και αν περιγράφαμε ως κόκκο άμμου την ύπαρξη
μας και την ζωή μας ως στιγμή, πάλι ως
υπερφίαλοι θα παρουσιαζόμασταν, στη χωροχρονική συμπαντική πραγματικότητα. Να
αισθανθούμε τα ανάμικτα συναισθήματα φόβου, αγάπης και θαυμασμού που
καταλαμβάνουν τον άνθρωπο όταν έρθει σε επαφή με το ιερό. Να αισθανθούμε εν
τέλει μια Ευλάβεια Κοσμική4.
Το «άνω θρώσκω τας οπάς» αποκαλύπτει την
δυνατότητα του ανθρώπου, αποδεχόμενος ολόψυχα την έννοια του άπειρου, να
προσεγγίσει το θείο, αποπροσωποποιώντας το, για να ανακαλύψει και να κατακτήσει
έτσι μια νέα ελευθερία. Σχετικά ο φιλόσοφος Τζορντάνο Μπρούνο (1548-1600)
αναφέρει: “Ο θεός, όντας άπειρη αναγκαιότητα, δεν μπορεί να κατέβει προς τον
άνθρωπο. Αντίθετα, ο άνθρωπος είναι που πρέπει να ανέβει προς τον Θεό,
ξεπερνώντας τις δυνατότητες του, σε μια προσπάθεια χωρίς τέλος”. Να
αντιληφθούμε επιτέλους την ματαιότητα του διογενειακού «τύφου», δηλαδή της
πνευματικής κατάστασης που μας καθιστά κενόδοξους, αλαζόνες και επηρμένους και
να προσεγγίσουμε τα πάντα με ταπεινοφροσύνη. Διευκρινίζοντας ο Ιταλός φιλόσοφος
Φραντσέσκο Αλμπερόνι αναφέρει: “Έχει γίνει παρεξήγηση. Η ταπεινοφροσύνη είναι
πράγμα πολύ βαθύτερο από τις μικρές κινήσεις, από το «small talk» στην παρέα ή
στην εργασία. Και εντελώς διάφορο ασφαλώς, από την δουλικότητα του αληθινά
αδυνάτου ή του πονηρού. Ταπεινός είναι αυτός που μέσα στους μισαλλόδοξους, τους
οιηματίες, τους σίγουρους για τις ιδέες τους και ανελέητους για τους αλλόδοξους,
παραμένει ψύχραιμος και σκεπτικιστής. Αυτός που βγάζοντας απ’ την καρδιά του
την έπαρση και τον στόμφο, κερδίζει χώρο για αισθήματα, παίρνοντας απ’ αυτά μια
δύναμη που οι άλλοι, πρόχειρα κοιτώντας θαρρούν πολλές φορές πως δεν την έχει”.
«Εγώ
ειμί η αλήθεια». Η μόνη αλήθεια που μπορεί να τιθασεύσει το ενυπάρχον στον
άνθρωπο Θηρίο, όπως αποκαλύπτει και η χαμερπής ετυμολογική ερμηνεία της λέξης
άνθρωπος5, είναι το δίπτυχο
της ζωής και της διδασκαλίας του Χριστού, Αγάπη-Θυσία. Η Αγάπη την οποία
αναφέρεται ο Χριστός, δεν είναι η αγάπη του συναισθήματος που μας κρατάει
εξαρτημένους απ’ ότι έχουμε ανάγκη. Είναι η απεριόριστη αγάπη που αγκαλιάζει
τους πάντες και τα πάντα. Αυτή που μας δίνει απέραντη αυτάρκεια και ελευθερία,
«αγάπα και κάνε ότι θες» αναφέρει ο Αυγουστίνος, και μας μετατρέπει σε
δημιουργούς. Η Αγάπη αυτή, ως προς τον συνάνθρωπο μας προσδιορίζεται από τη
φιλαλληλία και την αλληλεγγύη και όχι από την φιλανθρωπία και τον οίκτο και
προϋποθέτει της δόμηση της προσωπικότητας μας στη βάση ενός κοινωνικοποιημένου
και όχι αυτονομημένου «εγώ». Αυτό ο άνθρωπος πρέπει να το επιδιώξει
ενδοσκοπώντας, για να αποκαλύψει το ενυπάρχων σε αυτόν Θεϊκό στοιχείο, αυτό που
ο Αριστοτέλης αναφέρει ως «εντελέχεια», δηλαδή την ροπή προς την τελειότητα.
Αυτή η αλήθεια μπορεί να νοηματοδοτήσει την ζωή κάθε ανθρώπου
που θέλει να μπολιάσει θετικά την εποχή του, γεμίζοντας τον παράλληλα με μια
ελπιδοφόρα προσδοκία για το κυοφορούμενο νέο. Αποτελεί δε την μόνη αλήθεια που
λειτουργεί ως πανίσχυρο αντίδοτο στον ενδόμυχο, σε κάθε άνθρωπο, φόβο θανάτου
που πυροδοτεί όλους τους φόβους και τις ανασφάλειες του. Φόβοι που κάνουν τον
σύγχρονο άνθρωπο να βουλιάζει μέσα σε μια υποτιθέμενη πραγματικότητα απολύτως
εξατομικευμένη και να παραπαίει ανάμεσα στον κυνισμό και την αδιαφορία.
Αυτή η αλήθεια μπορεί να αποτελέσει και σκοπό ζωής, σε μια εποχή όπου κυριαρχεί
η σύγχυση που εκλαμβάνει τα μέσα ως σκοπό. Ο Σιμόν Βέιλ αναφέρει σχετικά: “Παντού,
χωρίς καμία εξαίρεση, όλα όσα θεωρούνται σκοποί είναι από τη φύση τους, από τον
ίδιο τους τον ορισμό, από την ουσία τους και κατά τον πιο αυτονόητο τρόπο
αποκλειστικά και μόνο μέσα. Θα μπορούσαμε να παραθέσουμε όσα παραδείγματα
θέλουμε σε όλους τους τομείς. Χρήμα, εξουσία, κράτος, εθνικό μεγαλείο,
οικονομική παραγωγή, πανεπιστημιακά διπλώματα και πλήθος άλλα. Μονάχα το αγαθό είναι σκοπός.
Καθετί που ανήκε στο επίπεδο των
γεγονότων βρίσκεται στην τάξη του μέσου. Όμως, η συλλογική σκέψη είναι ανίκανη
να υψωθεί πάνω από το επίπεδο των γεγονότων. Είναι μια σκέψη ζωώδικη. Δεν
διαθέτει την έννοια του αγαθού παρά ίσα ίσα για να διαπράξει το σφάλμα, να
θεωρήσει αυτό ή εκείνο το μέσο, ως ένα απόλυτο αγαθό”.
Τέλος ευχόμενος για τα Χριστούγεννα και
το Νέο Έτος 2014 θα πω: Είθε αυτή η αλήθεια
της Αγάπης να εκπληρώνεται σε κάθε πράξη μας για την ευζωία και την
μακροημέρευση του είδους μας επί της γης.
Επι-τέλους
Η θρησκεία στον
21ο αιώνα
Το πιο πάνω κείμενο με νέο τίτλο «Η
θρησκεία στον 21ο αιώνα», ολοκληρώνει σήμερα, επιτέλους, την «δυναμική»
ανάρτηση «Το ΑΝΤΙ» της οποίας το πρώτο από τα δεκαέξι κεφάλαια αναρτήθηκε στις
19/09/2011.
Σημειώσεις
1 Αφορμή γι’ αυτό το κείμενο στάθηκε η ρήση του ψυχαναλυτή Friedrich Kittler «ο άνθρωπος δεν επέζησε του θανάτου του Θεού
ούτε μια μέρα» εννοώντας πως η μετάβαση του ανθρώπου από την εποχή της
ανεξέλεγκτης μεταφυσικής πίστης, στον αφυπνισμένο κόσμο της τεχνικής είχε ως
τελικό αποτέλεσμα τη συσσώρευση πολύ μεγαλύτερων εξαρτήσεων και δεσμεύσεων,
οδηγώντας στην πλήρη αποπροσωποποίηση και πραγματοποίηση. Συνεχές ζητούμενο, το
επείγον μήνυμα για το νέο έτος 2014, η ισορροπημένη συνύπαρξη της σύγχρονης
συνείδησης με τον κόσμο των τεχνικών
μέσων, ώστε η δυνατότητα για ελευθερία και αυτεπίγνωση να μην υφίσταται
παραλυτικό περιορισμό.
2 Ουπανισάδες: ιερά κείμενα του Ινδουισμού. Στα κείμενα αυτά
που εμφανίστηκαν στα τέλη του 6ου αιώνα πΧ, δινεταί ιδιαίτερη έμφαση στην
εσωτερική ζωή του ανθρώπου. Σε αυτές, ο άνθρωπος οδηγείται να αναζητήσει την
ταυτότητα του ανάμεσα στο άτμαν, την εσωτερική πραγματικότητα που
κάνει τον κάθε άνθρωπο να υπάρχει, στο βράχμαν,
το απόλυτο που βρίσκεται στο βαθύτερο σημείο της ύπαρξης και στο αδημιούργητο που περικλείει όλα τα
πράγματα, ορατά και αόρατα, από τα οποία προέρχονται και στα οποία καταλήγουν
τα πάντα.
3 Το όλον οποιουδήποτε πράγματος-όντος, είναι μεγαλύτερο από
τα μέρη τα οποία απαρτίζεται, με επακόλουθο η προσπάθεια διαχωρισμού της
αντίληψης του στα στοιχειακά του μέρη, ενώ είναι χρήσιμη στην περιγραφή του,
είναι μάταιη στην αντίληψη της ουσίας. Σχετικά ο Θωμάς Ακινάτης, στο έργο του «Περί του Όντος και της Ουσίας», αναφέρει
ότι η ουσία δεν έπεται, αλλά προηγείται ενός οποιουδήποτε εμπειρικού όντος και
χάρη σε αυτήν το ον δέχεται το είναι (ύπαρξη). Ως εκ τούτων καθίσταται αδύνατο
να αντιληφθούμε την ουσία αυτού που μας εμπεριέχει. Χαριτολογώντας, θα
χρησιμοποιήσω ως παράδειγμα ένα έφρον ανθρώπινο νεφρό και την δυνατότητα που θα
είχε να αντιληφθεί, όχι μόνο τις δυνατότητες του ανθρώπου αλλά και την ουσία
της ύπαρξης του, συνεχές ζητούμενο και για τον ίδιο τον άνθρωπο.
4 Ακόμη και σήμερα οι θρησκείες, ιδιαίτερα οι τρείς
μονοθεϊστικές Εβραϊσμός, Χριστιανισμός
και Ισλαμισμός, υποστηρίζουν ότι κάθε μια τους κατέχουν την μόνη δυνατή
αλήθεια. Σύμφωνα με τη δυτική παραδοχή η θρησκεία ταυτίζεται με το
«θρησκεύειν», δηλαδή το σύνδεσμο μεταξύ ανθρώπου και θεού. Μέσα από αυτή την
παραδοχή, κρίνονται συχνότατα και οι ποικίλες μορφές πνευματικότητας που δεν
εντάσσονται μέσα σ’ αυτό το πλαίσιο. Για παράδειγμα, η ιδέα του Θεού, δεν
περνάει καν απ’ το μυαλό ενός βουδιστή, ο οποίος έχει γεννηθεί σε χώρα του
βουδικού πολιτισμού. Οι ιστορικές θρησκείες, μπορούμε να πούμε ότι «αποτελούν
τις εκάστοτε χωροχρονικές εκδοχές της σχέσης του ανθρώπου με το Απόλυτο. Οι
μονοθεϊστικές θρησκείες (Ιουδαισμός, Χριστιανισμός, Μουσουλμανισμός) με το να
θέσουν ως κεντρικό ζητούμενο το Θεό, κατέληξαν να συγκρούονται ως θεολογίες. Σε
αυτό συνετέλεσε το ότι, γύρω από τις οντολογικές ή υπαρξιακές υποθέσεις τους
περί Θεού, δομήθηκαν συστήματα εξουσίας τα οποία περιχαρακώθηκαν και
αναπτύχθηκαν στο κοινωνικό σώμα, ισχυριζόμενα ότι κατέχουν τη μοναδική δυνατή
αλήθεια περί Αυτού. Αυτή είναι και η αιτία που ποτέ στη ιστορία, οι Θρησκείες
δεν χρησίμεψαν για να συμφιλιώσουν τους ανθρώπους. Αντίθετα υπήρξαν πάντοτε
αιτίες μισαλλοδοξίας και μίσους. «Σπάνια
δε σημειώνεται ότι όποιος λέει ότι σκοτώνει στο όνομα του Θεού, μετατρέπει τον
Θεό σε δολοφόνο» (Σαραμάγκου).
Στην ανατέλλουσα Νέα Εποχή (σχετικά στην ανάρτηση της 18-1-13 «Στοχαζόμενος
την αστερόσκονη») πρέπει να επαναπροτάξουμε το αληθινό ζητούμενο
της θρησκευτικότητας, που δεν είναι ο Θεός, αλλά η διαμεσολάβηση ανάμεσα στην
ατομικότητα του ανθρώπου και την καθολικότητα του Σύμπαντος. Στην προσπάθεια
αυτή, η ενεργοποίηση του συναισθήματος της Κοσμικής Ευλάβειας, μπορεί να
αποτελέσει τον κοινό παρονομαστή-αφετηρία μιας νέας πανανθρώπινης
θρησκευτικότητας. Αυτή μπορεί να γίνει προσεγγίσιμη από κάθε θρησκευτική
πολιτισμική παράδοση χωρίς να την ακυρώνει, διότι η ηθική μπορεί να είναι
διαφορετική από χώρα σε χώρα, ο ηθικός κώδικας όμως πανανθρώπινος. Επίσης να
στήσει γέφυρες ανάμεσα στον άθεο και τον πιστό, ή ακριβέστερα, ανάμεσα στην
άθεη πλευρά μας και σ’ αυτή που αναζητεί το ιερό. Αυτό με τη σειρά του θα
ενεργοποιήσει τη διαδικασία απελευθέρωσης του ανθρώπου από θρησκευτικούς
φορμαλισμούς και φονταμενταλισμούς και την επαναπροσέγγιση του ιερού. Αυτή
είναι η μόνη που μπορεί να διαμόρφωση συνθήκες αλληλεγγύης και αλληλεπενέργειας
μεταξύ των ανθρώπων σε μια πορεία υπέρβασης κάθε είδους ανισοτήτων.
5 Η Θηριωδία και το
Θηρίο είναι ομόριζα με το περίφημο θρώσκω που σημαίνει άλλομαι, πηδώ, ξεσκίζω
ως πάνθηρ τον εχθρό και βρίσκεται
μέσα στη λέξη άνθρωπος (Ν.Βαρδιάμπασης).
Κυριακή 1 Δεκεμβρίου 2013
Μηδένισέ το...
Μπορεί να μη σου περνά απ’ το μυαλό...
σου περνά όμως στο αίμα.
1η Δ Ε Κ Ε Μ Β Ρ Ι Ο Υ
Η Μ Ε Ρ Α Κ Α Τ Α Τ Ο Υ A I D S
Ε ν η μ ε ρ ω θ ε ί τ ε
Getting2zero.gr
Seedrinker
Παρασκευή 29 Νοεμβρίου 2013
Ο Δρόμος έχει τη δική του ιστορία...(από αριστερός, αριστερόφρων)
Όταν πετάς (τα) παλιά,
κάνεις χώρο για (τα) καινούρια
Στην ανάρτηση
της 30/6/13 «Ο υπέροχος Γκάτσμπυ» είχα αναφέρει ότι «ο κτισμένος και άκτιστος
χώρος όπως διαμορφώθηκε διαχρονικά στη χώρα μας, ιδιαίτερα μεταπολεμικά, είναι
ένα τριτοκοσμικό διαβατήριο αθλιότητας, που προανήγγειλε και εξιστορεί τον
εκφυλισμό και εκχυδαϊσμό της κοινωνίας μας με τα γνωστά επακόλουθα». Και αυτό
διότι η αρχιτεκτονική, που είναι η μόνη εκτεθειμένη σε όλους τέχνη, «γραδάρει»
ανά πάσα στιγμή το πολιτικό στάτους της κάθε περιόδου. Σχετικά ο Δ. Πηκιώνης
ανέφερε ότι «το αρχιτεκτόνημα είναι κάτι που φυτρώνει σε συγκεκριμένο χώμα και
κλίμα, από συγκεκριμένους ανθρώπους». Στο κείμενο αυτό θα παρουσιάσω σχηματικά
την εξέλιξη της αρχιτεκτονικής φόρμας του κλασικού σε νεοκλασικό και τον
εκφυλισμό της σήμερα σε νέο-νεοκλασικό και θα την παρομοιάσω με την εξέλιξη της
αριστεράς σε νεοαριστερά και τον εκφυλισμό της σήμερα σε νέο-νεοαριστερά.
Στην αρχαία
Ελλάδα, σε γενικές γραμμές βέβαια, ο άνθρωπος αναζητούσε την αρτιότητα και το
ωραίο, επιδιώκοντας την εναρμόνισή του με τη φύση, αγαπούσε τη ζωή και όταν
ήταν ανάγκη αποδεχόταν το θάνατο αξιοπρεπώς αλλά και χωρίς μεγάλες μεταφυσικές
προσδοκίες. Οι απαντήσεις στα ερωτήματα που αφορούν την «καλή ζωή» και το νόημα
του βίου, αναζητούνται στη φιλοσοφία. Ο ελεύθερος άνθρωπος έτεινε να γίνει
«πολίτης» και σπάνια συναποτελούσε λαό. Η ταυτόχρονη ανάδυση φιλοσοφίας και
δημοκρατίας δε συνιστά τυχαίο συμβάν. Μέσα σ’ αυτόν τον κόσμο φύτρωσε και
αναπτύχθηκε η φόρμα του κλασικού, μέσω της οποίας δεν επιχειρήθηκε μόνο η
τελειοποίηση και ο εξωραϊσμός των γύρω, αλλά και η δημιουργική έκφραση με την
συνένωση και την υπέρβαση όλων των επιμέρους γνώσεων και ικανοτήτων του.
Η νεοκλασική
αρχιτεκτονική φόρμα αναδείχθηκε κατά τον 19ο αι. και τις αρχές του 20ου αι.
Εμπνευστής της η κλασική αρχαιότητα και ζητούμενό της η επιστροφή στην ομορφιά
της λιτής γραμμής. Αποτέλεσε την αντίδραση στην υπερβολή του μπαρόκ, ενός
καλλιτεχνικού ρυθμού που διαμορφώθηκε υπό την επίδραση της Αντιμεταρρύθμισης.
Στην Ελλάδα ο νεοκλασικισμός εισήχθηκε στα μισά του 19ου αι. από το
Βασιλιά Όθωνα, ο οποίος έφερε μαζί του Βαυαρούς αρχιτέκτονες προκειμένου να
βοηθήσουν στην ανοικοδόμηση της Αθήνας, για να επεκταθεί μετά σε ολόκληρη τη
χώρα.
Μετά τη
Μεταπολίτευση έκανε την παρουσία της μια νέα φόρμα η νεοκλασική, η οποία θέλησε
στην καλύτερη των περιπτώσεων να επαναφέρει έστω και δια της μίμησης το
νεοκλασικό αρχιτεκτόνημα, που τα προηγούμενα χρόνια είχε καταδικαστεί σε
αφανισμό με τη διαδικασία της απαλλοτρίωσης και της ανέγερσης πολυκατοικιών. Η
προσπάθεια ήταν θνησιγενής διότι είχε πλέον επικρατήσει η αντίληψη του
«κτιρίου» εις βάρος του «αρχιτεκτονήματος». Η αντίληψη δηλαδή που ως κύρια
επιδίωξή έχει την ελαχιστοποίηση του κόστους κατασκευής, εκμηδενίζοντας ότι θα
μπορούσε να αποπνέει μια φιλοσοφία ζωής στην κατασκευή. Μια αντίληψη που
σχηματικά καταδείκνυε την κατά κράτος επικράτηση σε όλο το κοινωνικό γίγνεσθαι
της ύλης-φαίνεσθε επί του πνεύματος-ουσίας. Έτσι καταλήξαμε να εκφυλισουμε την
νεοκλασική αετωματική επίστεψη σε τσιμεντένια αετώματα που «καπελώνουν»
πολυκατοικίες, εκχυδαΐζοντας τελείως το νεοκλασικό στυλ. Γεγονός που
αποδεικνύει και τον εκχυδαϊσμό της κοινωνίας μας, μιας και η αισθητική δεν
είναι μόνο προσθήκες και στολίδια, αλλά και αυτή που προδίδει την συναφή
πολιτική και την προσωπικότητά της.
Ως κλασική
αριστερά θεωρώ τους πρωτοπόρους και συνοδοιπόρους στη δημιουργία ενός
«ιστορικού γίγνεσθαι» κατά το οποίο η ατομική διαμαρτυρία για τον ανθρώπινο
πόνο γίνεται συλλογική και η επικρατούσα ανισότητα αντιμετωπίζεται ως το
αποτέλεσμα ηθικών ελλείψεων και σφαλμάτων και όχι ως αλληλουχία μεταπτώσεων της τύχης. Είναι το «ιστορικό
γίγνεσθαι» που πυροδότησε στον άνθρωπο την πιεστική ανάγκη για αυθόρμητη ζωή
και το ανυποχώρητο αίσθημα συμπόνιας για τους συμπάσχοντες όπου κι αν αυτοί
βρίσκονται, θύματα όπως και αυτοί της κυνικότητας των κατεχόντων την εξουσία
και τον πλούτο, το οποίο και μορφοποιείται σε εξέγερση. Είναι η ιστορική στιγμή
που έπαψε η εξέγερση είτε ατομική είτε συλλογική να αποτελεί αντικείμενο περίσκεψης,
επιφυλακτικότητας και συχνά καχυποψίας. «Η κλασική αριστερά είναι αυτή που
περιγράφεται στα πρώιμα έργα του Μαρξ αλλά και του Ένγκελς, στα οποία φαίνονται
οι αξίες του σοσιαλισμού χωρίς το ακραίο επιστημονικό του περίβλημα και στα
οποία κυριαρχούν η αγάπη και το συνανήκειν
(Γιώργος Σταματόπουλος, δημοσιογράφος)
Ως νεοαριστερά
προσδιορίζω την αριστερά όπως αυτή λειτούργησε και εξελίχθηκε μετά τον Εμφύλιο
ως τη Μεταπολίτευση. Κύριο χαρακτηριστικό της η αμφισβήτηση του υπάρχοντος
θεσμικού πλαισίου της καπιταλιστικής οικονομίας και της αναδυόμενης κοινωνίας
της αγοράς. Είναι η περίοδος που άνθισε η «τριτοδιεθνιστική» λογική που έλεγε
πως ο εγγύτερος πολιτικά και ιδεολογικά ανταγωνιστής είναι χειρότερος από τον
πιο ακραίο αντίπαλο, στη διεκδίκηση μιας ψευδεπίγραφης αυθεντικότητας αφού
παραγνώριζε ότι αυθεντική Αριστερά και Ενότητα είναι συνώνυμα. Είναι η περίοδος
που άρχισε να αναγνωρίζεται η ιστορική πραγματικότητα που αποδείκνυε ότι το
επαναστατικό όνειρο τις περισσότερες φορές καταλήγει σε ένα νέο εφιάλτη.
Με τη
Μεταπολίτευση άρχισε να μορφοποιείται η νέο-νεοαριστερά. Αφετηριακό της σημείο
η μη ύπαρξη στρατηγικής για την ανατροπή της καπιταλιστικής οικονομίας, ιδίως
μετά τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης. Επόμενο σημείο η ανάδειξη μιας νέας
στρατηγικής μέσω της οποίας διεκδικεί μεταρρυθμίσεις στην υπάρχουσα κατάσταση
με στόχο το «βάθεμα» της δημοκρατίας και περισσότερη κοινωνική δικαιοσύνη καθώς
και την απελευθέρωση της χώρας από τον «εναγκαλισμό» των ΗΠΑ μέσω των εγχώριων
στρατιωτικών της βάσεων (ρεφορμιστική αριστερά). Προοπτική της η κυβερνητική
εξουσία. Η αναρρίχηση του ΠΑΣΟΚ στην εξουσία το 1981 αποτέλεσε την αρχή μιας
πορείας εκφυλισμού της νέο-νεοαριστεράς σε ότι πιο συντηρητικό και επικίνδυνο
έχει σήμερα να παρουσιάσει η πολιτική μας σκηνή, συμπαρασύροντας και όλο το
κοινωνικό γίγνεσθαι. Και αυτό διότι το ιστορικά και συναισθηματικά φορτισμένο
δίπολο «αριστερός-διανοούμενος» είχε δημιουργήσει ένα αίσθημα εμπιστοσύνης στον
κόσμο. Σήμερα μπορώ να πω ότι χωρίς αυτούς τους ιδεολογικούς μισθοφόρους της
ιδιωφέλειας δε θα είχαμε εκπέσει στην σημερινή κρίση η οποία ανέδειξε έναν
κόσμο ανασφάλειας και αμοιβαίας δυσπιστίας, όπου ο καθένας για να προστατευτεί
κηρύσσει τον πόλεμο εναντίον όλων.
Με την άνοδο
του ΠΑΣΟΚ στην εξουσία οι νέο-νεοαριστεροί προωθήθηκαν κατά χιλιάδες στα
πανεπιστήμια, τα ΜΜΕ (κατέλαβαν την ΕΡΤ), τα υπουργεία, κυβερνητικές οργανώσεις
και επιτροπές και αποτέλεσαν το υπόβαθρο του συντεχνιασμού. Ο Μπέρτραν Ράσελ
έλεγε ότι ο συντεχνιασμός αποτελεί τη χειρότερη μορφή καπιταλισμού (τον χαρακτηρίζω
ως εσωτερικό ιμπεριαλισμό). Τον ταξικό εχθρό μας, που ακόμη και σήμερα με την
υποστήριξη σύσσωμης της αντιπολίτευσης αλλά και αρκετών βουλευτών της
συμπολίτευσης, καθυστερεί την εξυγίανση του πτωχευμένου Δημοσίου. Και αν τα
χρόνια της «ψεύτικης ευημερίας» εκμεταλλεύτηκε την υπεραξία της εργασίας μας
και αύξανε το Δημόσιο χρέος για να μπορεί να δουλεύει ξεκούραστα και μη ανταποδοτικά,
σήμερα μεγιστοποιεί την ανεργία στον ιδιωτικό τομέα1. Συντεχνίες που βολεύονταν με τη μονιμότητα, τη μεγάλη
σύνταξη και τα εφάπαξ. Ολιγόωρη εργασία, πολυήμερες άδειες που οδηγούσαν σε
αυτόματες και άνευ κρίσεων προαγωγές. Συντεχνίες που επέβαλαν και διατηρούσαν
ομήρους, προς ιδίων όφελος, τους «μη μάνατζερ» των δημόσιων οργανισμών. Συνήθως
κομματόσκυλα, χαμηλών προδιαγραφών με μεγάλους μισθούς και έτερα οικονομικά οφέλη, που ουδεμία συνέπεια
υφίσταντο για τη συνήθως εγκληματική διαχείριση των φορέων που διοικούσαν.
Με το
συντεχνιασμό στη δημόσια εκπαίδευση, οι νέο-νεοαριστεροί στη δευτεροβάθμια
εκπαίδευση, συνέβαλλαν καθοριστικά ώστε να αποποιηθούν οι εκπαιδευτικοί τη
λειτουργηματική διάσταση της εργασίας τους, που οδήγησε στο εκφυλισμό της
μαθησιακής διεργασίας και στη διαμόρφωση προβληματικών εφήβων με αντικοινωνική
συμπεριφορά. Στην τριτοβάθμια εκπαίδευση συνέβαλαν στη λειτουργία ενός
εκπαιδευτικού συστήματος που το χαρακτηρίζει μέχρι σήμερα η «ήσσον προσπάθεια»,
κατασπαταλώντας δημοσίους πόρους και το κυριότερο τη δημιουργικότητα των νέων,
κύριο ζητούμενο των οποίων έγινε μια θέση στο Δημόσιο. Το χειρότερο προώθησαν
την άκρατη κομματικοποίηση των σπουδαστών, η οποία εγκληματικά επεκτάθηκε στους
ανήλικους μαθητές της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης ακόμα και της πρωτοβάθμιας. Αυτό
ιστορικά μπορεί να αποδειχθεί και το αφετηριακό γεγονός που πυροδότησε τη
σημερινή πραγματικότητα, όπου ακραία πολιτικά μορφώματα με αντίθετες
ιδεολογικές αφετηρίες παρουσιάζονται με ίδιες πολιτικές πρακτικές, οι οποίες
κινούνται σε διαβαθμίσεις μεταξύ ακραίου ακτιβισμού και εγκληματικής βίας
(σχετικά στις αναρτήσεις «Miss Violence της 29/9/13 και «οι Νεοβάρβαροι» της 1/9/12). Αυτή την
άκρατη κομματικοποίηση στα πανεπιστήμια περιγράφει γλαφυρά η Σώτη Τριανταφύλλου
στο αυτοβιογραφικό της βιβλίο «Ο χρόνος πάλι»2.
Το ιστορικά
και συναισθηματικά φορτισμένο δίπολο «αριστερός-διανοούμενος», διευρυμένο σε
«αριστερός-διανοούμενος-καλλιτέχνης-προοδευτικός», έδωσε τη δυνατότητα σε
ιδεολογικά ακροβατούντες νέο-νεοαριστερούς, άσχετους με τη λαϊκότητα να
επικρατήσουν στο κοινωνικό γίγνεσθαι, ιδίως μέσω της TV και τελευταία μέσω των διαδικτυακών
μέσων κοινωνικής δικτύωσης, Αυτοί υποδόρια προώθησαν την αναζήτηση της
νοηματοδότησης του βίου, ακόμα και όταν αυτή δεν τίθεται ρητά, στο life style ως κατανάλωση, στον
εσωτερισμό του new age,
σε εγχειρίδια αυτοβοήθειας η ακόμη και στη θρησκεία (νέο-ορθοδοξία). Ο
νέο-νεοαριστερός διανοούμενος με τα σιδερωμένα πτυχία της αστικής κουλτούρας «επαγγέλλεται»
ένα αόριστο «νέο» και επείγεται για αλλαγές και μεταρρυθμίσεις υπέρ του λαού,
τις οποίες μόνον αυτός και οι συν αυτώ εκτιμούν ως αναγκαίες και επείγουσες.
«Με την έπαρση του μορφωμένου, αποφασίζει για τους λαϊκούς ανθρώπους, καθώς
θεωρεί πως οι ίδιοι δε μπορούν να διακρίνουν το καλό τους και πως είναι δική
του αποστολή να τους το αποδεικνύει» αναφέρει σχετικά ο Δ. Χαριτόπουλος ο
οποίος τους χαρακτηρίζει ως μεταλλαγμένους αριστερούς. Πίσω από αυτούς
στοιχίζεται ένας συρφετός μιμητών τους οποίους η λαική θυμοσοφία ονόμασε
κουλτουριάρηδες. Το 1999 τους αφιέρωσα, χρησιμοποιώντας ως επιγραμματικό λόγο
την ποιητική φόρμα, το κάτωθι: (σχετικά και στην ανάρτηση της 12/4/12 «Η ζωή εν
τάφω»)
Κουλτουριάρηδες
Γεύσεις
και μόδες του νου
συνεχές
κυνηγητό
για
ένα νόημα δοτό.
Με
το «δρώμενο» που θα συμβεί
νομίζουν
ότι συμμετέχουν στη ζωή.
Διακηρύξεις,
διαμαρτυρίες πάντα μπροστά
ποτέ
δε ρισκάρουν πραγματικά
Το κακό με όλους αυτούς είναι ότι
ακόμη και σήμερα πιστεύουν ότι ποτέ δεν έσφαλαν, για να επιβεβαιώσουν τη ρήση
του Κλάιστ «το πνεύμα δε μπορεί να σφάλει εκεί όπου απλούστατα δεν υπάρχει»
Άλλωστε και σήμερα αφελώς πιστεύοντας ότι οι ανάγκες ορίζονται εντός της
φεισμπουκικής επικράτειας, προβαίνουν σε οργιώδη παραγωγή σχολιαστικού πολτού,
τροφοδοτούμενοι άριστα από το εύπεπτο και προφανές του τηλεοπτικού τοπίου.
Σήμερα την
εποχή της κρίσης όλοι αυτοί οι νέο-νεοαριστεροί στις διάφορες εκφάνσεις τους
βρήκαν πολιτική στέγη στο ΣΥΡΙΖΑ, επενδύοντας στην «κίνηση του εκκρεμούς»
δηλαδή να ξαναφέρουν τα πράγματα στην εποχή της επικυριαρχίας τους3. Αυτός είναι και ο λόγος
που χαρακτηρίζω το σημερινό ΣΥΡΙΖΑ κόμμα της διαμαρτυρίας, κόμμα της συγκυρίας
ο οποίος για να διατηρήσει την εκλογική του δύναμη καταφεύγει στο λαϊκισμό. Ο
Τσβένταν Τοντόροφ στο βιβλίο του «Οι εσωτερικοί εχθροί της δημοκρατίας»
χαρακτηρίζει τον λαϊκισμό ως τον πιο επίκαιρο και γοργά εξελισσόμενο εχθρό της
δημοκρατίας αναφέροντας «η αυτονόμηση κάποιων από τα συστατικά στοιχεία
της(δημοκρατία), όπως ο λαός4
ή η ελευθερία, για παράδειγμα, και η τάση για την υπερβολή του, διαταράσσει την
ισορροπία των δικαιωμάτων, των υποχρεώσεων και των επιμέρους συμφερόντων και
δημιουργεί κινδύνους γι’ αυτήν».
Αριστεροί,
νεοαριστεροί και νέο-νεοαριστεροί, αντικατοπτρίζουν την εγχώρια πορεία ανάδυσης
και εκφυλισμού ελπιδοφόρων για την ανθρωπότητα ιδεών, της εποχής -ισμών που
διανύσαμε τα τελευταία 2000 χρόνια5,
οι οποίες ακόμα και εκπνέουσες σήμερα αποτελούν μέσο χειραγώγησης των λαών από
επιμέρους εξουσίες προς ίδιων όφελος. Το ελπιδοφόρο είναι ότι μέσα από αυτό το
συρφετό αριστερών στη χώρα μας, αναδύονται αυτοί που όχι μόνο ισχυρίζονται αλλά
και βιώνουν τον ισχυρισμό τους ότι είναι ΑΡΙΣΤΟΦΡΟΝΕΣ και όχι αριστεροί,
παραφράζοντες τη ρήση του Κ. Καβάφη6:
«Είμαι ελληνικός και όχι Έλληνας». Αριστερόφρων είναι ο δημοκρατικός πολίτης
που, με απαντοχή ή ακόμη και ως μαχόμενος πεσιμιστής, δρα φιλοσοφικά, συνεπώς.
Αποδέχεται δηλαδή ότι η φιλοσοφία διαθέτει και μία πολιτική πτυχή, εγγενώς
συνδεδεμένη με την επι-βίωση και δεν περιορίζεται στον επικουρικό της ρόλο κατά
τη νοηματοδότησή της. Αυτή η παραδοχή επιβάλλει την ταύτιση λόγων και έργων,
δηλαδή του οποιουδήποτε συνεπαγόμενου προσωπικού κόστους σε κοινωνικό όφελος7 και την αναζήτηση της
αλήθειας και της δικαιοσύνης μέσω της διερώτησης και του διαλόγου. Ο Θεοφάνης
Τάσης καθηγητής της σύγχρονης Φιλοσοφίας στο Πανεπιστήμια του Klagenfurt αναφέρει
σχετικά: «η φιλοσοφία ως τρόπος του βίου, συνεισφέρει στην καλλιέργεια και στην
εδραίωση ενός δημοκρατικού ήθους, ενδυναμώνοντας την εύρυθμη λειτουργία και τη
δημιουργικότητα της δημόσιας σφαίρας».
Αυτοί οι
αριστερόφρονες πολίτες (αναγραμματισμός οπλίτες), αντιλαμβάνονται ότι οι
αριστερές ιδεολογικές αντιλήψεις τους, πρέπει να αντικατοπτρίζονται στη ζωή
τους εν όλω, ελπίζοντας ότι δυνητικώς αυτό θα επηρεάσει τη μαζική κουλτούρα και
διαψεύδοντας μια ιστορική πραγματικότητα που διατυπώνεται με τη ρήση : «όλοι διασύρουν αυτό που έχουν ταχθεί να
υπηρετήσουν». Αυτοί οι αριστερόφρονες πολίτες συγκροτούν την ΣΥΝΤΕΧΝΙΑ ΤΟΥ
ΚΑΘΟΛΙΚΟΥ, δηλαδή τη συντεχνία η οποία έχει σκοπό, όπως έλεγε ο Μπουρντιέ «να
υπερασπίζεται τις καθολικότερες των καθολικών αξιών». Λίγονπριν το ξεκίνημα του νέου αιώνα (1999), όταν πλέον ήταν πασίδηλο ότι το ιδεολόγημα των «φαντασιακών αριστερών», σαν ένα είδος νεφελώματος, είχε σκεπάσει το ελληνικό Δημόσιο, εναγωνίως επι-σήμανα:
Αριστερά δεν είμαι εγώ κι εσύ
είναι η ίδια η ζωή,
άνθρωπος και φύση μαζί.
Ο άνθρωπος εν όλω
και όχι κομμάτι χωριστό
θυμικό, σαρκικό
ηθικό, βουλητικό.
Έργα κατά συνείδηση, η πρακτική
συνεχής ΣΥΝ-ΕΠΕΙΑ δηλαδή.
Επίλογος
Η αποδοχή του άλλου,
εξανθρωπίζει αμφότερους
Οι ειδήμονες
αναφέρουν ως αιτίες της σημερινής τρομοκρατίας, την έλλειψη εμπιστοσύνης στο
πολιτικό σύστημα (πολιτικοί, δημοσιογράφοι, δικαστές κλπ), τη διαφθορά και ως
κυριότερη την παλαιού τύπου διχαστική πολιτική αντιπαλότητα που έχει
αναπτυχθεί. Αυτή την αντιπαλότητα εμφανώς προωθεί ιδιαίτερα από τον περασμένο
Μάιο με κλιμάκωσή της τον τελευταίο μήνα. Αυτή φαίνεται να ενστερνίζεται το
«Ζαχαριαδικό» εσωκομματικό σύνδρομο «ήρωες ή χαφιέδες», όπως το ανέφερε σε
συνέντευξή της η σύζυγος του Μπελογιάννη, Έλλη Παππά, διευρυμένο πλέον σε όλη
την πολιτική σκηνή. Αυτή η επιλογή του ΣΥΡΙΖΑ μπορεί να χαρακτηριστεί είτε ως
πολιτική ανωριμότητα-αφέλεια, που ανιστόρητα παραγνωρίζει, ότι τα πολιτικά
οράματα, όταν δε μπολιάζονται από τον πραγματισμό, καταλήγουν σε εφιάλτες, είτε
ως εγκληματική ενέργεια κατά της χώρας.
18 Σεπτεμβρίου 2013: Ο Παύλος Φύσσας
καλλιτέχνης της χιπ-χοπ μουσικής, δολοφονείται με μαχαίρι από τον Ρουπακιά,
στέλεχος της Χρυσής Αυγής. Το γεγονός μονοπωλεί τα ΜΜΕ τα οποία αναφέρονται
στον δολοφονημένο πάντα με το όνομά του.
Το γεγονός συντελεί σε μια ενωτική κοινή εμφάνιση των καλλιτεχνών της ελληνικής
χιπ-χοπ σκηνής, των οποίων οι σχέσεις «παραδοσιακά» είναι τεταμένες. Ο
δημοσιογράφος του Μέγκα Σταύρος Θεοδωράκης αφιερώνει στο γεγονός δύο
συνεχόμενες εκπομπές των «πρωταγωνιστών»
1 Νοεμβρίου 2013: Δύο νέοι 22 και 27
ετών δολοφονούνται, ένας τρίτος 29 ετών οδηγείται στο νοσοκομείο βαριά
τραυματισμένος και ένας τέταρτος τη γλιτώνει «παρα τρίχα» μετά από τρομοκρατική
επίθεση δύο εκτελεστών στα γραφεία της Χρυσής Αυγής στο Νέο Ηράκλειο Αττικής.
Με τον παραπάνω τρόπο γίνεται αναφορά στο γεγονός από τα μέσα μαζικής
ενημέρωσης. Δηλαδή δεν αναφέρονται στα θύματα με το όνομά τους όταν περιγράφουν
το γεγονός και στις ελάχιστες φορές που αναφέρονται ονομαστικά, μπερδεύουν
μικρά ονόματα και επίθετα. Παροιμιώδης είναι η μεγαθυμία της μητέρας του
29χρονου, που ενώ αυτός χαροπαλεύει, εμφανίζεται στα ΜΜΕ για να ζητήσει από
τους Έλληνες να παραμείνουν ενωμένοι αυτές τις δύσκολες στιγμές. τέλος για πρώτη φορά είχαμε την ομόθυμη καταδίκη, χωρίς τους συνήθεις αστερίσκους, της τρομοκρατικής ενέργειας από όλα τα κόμματα.
Επειδή για την
ορθολογική σκέψη είναι απαραίτητο να ονοματίζεται οτιδήποτε για να υπάρξει και
να διατηρηθεί, αισθάνομαι την υποχρέωση εις μνήμην τους να αναφέρω τα ονόματά
τους, απευχόμενος να μη σχετικοποιείται στη χώρα μας να η αξία της ανθρώπινης
ζωής ανάλογα με τα ιδεολογικά πιστεύω του καθενός.
Μανώλης Καπελώνης 22 χρονών,
δολοφονημένος
Γιώργος Φουντούλης 27 χρονών, δολοφονημένος
και ο βαριά τραυματισμένος Αλέξανδρος
Γέροντας 29 χρονών που κατόρθωσε να επιβιώσει.
Σημειώσεις
1 Αρχές
του 2010 ο Στρος Καν πρότεινε στον νεοεκλεγέντα τότε πρωθυπουργό Γιώργο
Παπανδρέου, να προβεί σε απολύσεις 50.000 δημοσίων υπαλλήλων, κλείνοντας
εκατοντάδες άχρηστους ή υπολειτουργούντες οργανισμούς του δημοσίου, δίνοντας
έτσι το μήνυμα ανασυγκρότησης του πτωχευμένου Δημόσιου τομέα στις κεφαλαιαγορές,
ώστε αυτές να συνεχίσουν να μας δανείζουν. Ήταν ένα σχέδιο διάσωσης που
προέβλεπε βαριές μεταρρυθμίσεις και ελαφριά λιτότητα για τους πολίτες. Η
πρόταση απορρίφθηκε από την πλειοψηφία των βουλευτών του ΠΑΣΟΚ και προκάλεσε τη
λυσσαλέα αντίδραση των συντεχνιών του δημοσίου, οι οποίες ευθέως τον απείλησαν
με ανατροπή. Η συνέχεια γνωστή, μνημόνια, τρόικα και τις συντεχνίες να
ανθίστανται στην εξυγίανση του Δημοσίου, έστω και αποδυναμωμένες. Απόδειξη
ακόμη και σήμερα να διαπιστώνουμε συρρίκνωση του δημόσιου τομέα στα επίπεδα του
2005, με ατιμώρητους τους «επίορκους» και ανεφάρμοστο το «ενιαίο μισθολόγιο»,
όταν ο ιδιωτικός τομέας έχει κατρακυλήσει στα επίπεδα του 1999, με παράλληλη
εκτόξευση της ανεργίας. Το μεγαλύτερο μέρος των πολιτικών να μένει ακόμα
εγκλωβισμένο στην πελατειακή νοοτροπία. Απόδειξη η φορολογική ασυλία που παρέχεται
στους αγρότες, το εισόδημα των οποίων παρέμεινε σχεδόν αλώβητο από την κρίση.
Αποθρασυνόμενοι δε, είναι αυτοί που κρύβονται πίσω από τις συνεχείς
διαμαρτυρίες πολιτικάντηδων για την εξίσωση του ειδικού φόρου πετρελαίου
θέρμανσης-κίνησης. (σχετικά στην ανάρτηση «Εν θερμώ» της 31/8/13) Αρχές του
2010, ήταν που άρχισε και η εσωκομματική αποδυνάμωση του Γ. Παπανδρέου, με
προεξάρχοντα τον Ευάγγελο Βενιζέλο, η οποία οδήγησε τελικά στην παραίτηση του
στα τέλη του 2011, με αφορμή την πρότασή του για δημοψήφισμα, και το ΠΑΣΟΚ στο
12,3% στις εκλογές της 17/6/2012 και σήμερα δημοσκοπικά στο 5%. Η παραίτηση του
Γ. Παπανδρέου αποτελούσε τη στρατηγική του κίνηση για την προώθηση του
ελληνικού ιστορικού συμβιβασμού, δηλαδή της συγκυβέρνησης ΠΑΣΟΚ-ΝΔ για τη
σωτηρία της χώρας. Με την κίνηση αυτή επίσης κατάφερε να προσάψει στον Αντώνη
Σαμαρά το χαρακτηρισμό «κωλοτούμπας», λόγω της εγκατάλειψης από μέρους του της
αντιμνημονιακής πολιτικής και να τον οδηγήσει στο πάνθεον των παραμυθάδων με τη
την τριλογία του «Ζάππειο 1-Ζάππειο 2-Ζάππειο 3». Η προβληματική πολιτική
κατάσταση που ακολούθησε, οδήγησε και στην ανάδειξη της Χρυσής Αυγής σε τρίτο
κόμμα, ανάγκασε δε την Καγκελάριο Μέρκελ το καλοκαίρι του 2012 να παραδεχθεί με
δήλωσή της ότι: «Θα έπρεπε να είχε γίνει το δημοψήφισμα που πρότεινε ο Γ.
Παπανδρέου, διότι αυτό θα είχε οδηγήσει σε ομαλότερες πολιτικές και οικονομικές
εξελίξεις». Τέλος θέλω να επισημάνω ότι τα λαϊκά στρώματα προς τιμή τους, έστω
και ασύνειδα, προσδοκούσαν αλλαγή στην υπάρχουσα διεφθαρμένη κατάσταση γεγονός
που επιβεβαιώνεται από τα γεγονότα αυτής της περιόδου. Αν κανείς απαριθμούσε το
Γενάρη του 2010, τα μετρά που πήραν οι διαδοχικές κυβερνήσεις μετά την υπαγωγή
μας στο λεγόμενο «μηχανισμό στήριξης», θα ήταν αδύνατο να προβλέψει πως μια
τέτοια επίθεση στα λαϊκά εισοδήματα θα προσπερνούσε τελικά, έστω και με φθορές,
τη λαϊκή δυσαρέσκεια. Οι «αντιμνημονιακοί» ερμηνεύουν αυτό το γεγονός ως το
αποτέλεσμα της κρατικής καταστολής και της κυβερνητικής προπαγάνδας, με
αποτέλεσμα να καθυστερεί μια πορεία αυτογνωσίας, η οποία θα μας φέρει τελικά
αντιμέτωπους με τα όρια και τις αδυναμίες μας. Είναι αδύνατον να θέσει κανείς
αυτό το ζήτημα χωρίς να παραδεχθεί πως για να είναι οι πολίτες ελεύθεροι, θα
πρέπει να είναι και υπόλογοι. Το να παραδεχτούν δηλαδή οι πολίτες ότι ευθύνονται
είναι ο μόνος τρόπος για να υποστηρίξουμε στα σοβαρά πως ίσως έχουμε σε κάποιο
βαθμό το μέλλον στα χέρια μας. Η αθωότητα του λαού είναι κατασκεύασμα του
λαϊκισμού. Η αθωότητα του λαού προετοιμάζει απλώς την παράδοση στα χέρια στου
επόμενου επιτήδειου. Αυτός θα φροντίζει να συνεχίζουν μια ζωή που την
ονοματίζει ρεαλιστική, χωρίς δηλαδή να βασίζεται σε κάποιες σταθερές αρχές και
πεποιθήσεις. Γιατί οι άνθρωποι έχουν αποδείξει ότι μπορούν να συνεχίσουν να
εξασφαλίζουν τη ζωή τους και να πνίγουν την μελαγχολία τους στη μικροδιασκέδαση
που αφειδώς θα φροντίσει να τους
παρέχει.
2
Ξυπνούσα νωρίς. Πάντα είχα λόγους να ξυπνάω νωρίς. Κάθε μέρα επαναλάμβανα στον
εαυτό μου: Πρέπει να σπουδάσω, πρέπει να προχωρήσω. Σπατάλησα τέσσερα-σχεδόν
πέντε χρόνια στη Φυσικομαθηματική της Αθήνας, ανάμεσα σε αριστερούς και δεξιούς
ζήλωτες μαθήματα δεν γίνονταν. Τα εργαστήρια αναβάλλονταν για την άλλη βδομάδα.
Γίνονταν συνεντεύξεις, πολιτικές εκδηλώσεις, παρατεταμένες αδιέξοδες
συζητήσεις, όπου, συχνά, η βία που υπέβοσκε ξεσπούσε με τρόπους αναπάντεχους.
Ένιωθα ότι ζούσα σε μια μικρογραφία ολοκληρωτικού καθεστώτος σε συνθήκες
σοσιαλφασιμού, μαζικής τρομοκρατίας, έβλεπα τον εαυτό μου σαν τον Ιβάν
Ντενίσοβιτς…Αριθμός μητρώου κρατουμένου: ΠΙ-854. Οι κοννουνιστές-κινεζόφιλοι,
σοβιετόφιλοι, ρουμανόφιλοι, τροτσκιστές μου φαίνονταν εν δυνάμει πολιτικοί
εγκληματίες, ήταν πρόθυμοι να χρησιμοποιήσουν εναντίον των τυράννων τα μέσα των
τυράννων. Οι περισσότεροι έκαναν λόγο για «κομματικά καθήκοντα», για
«κουμπούρια», για τη «δικτατορία», που θα εγκαθιστούσε πρωλεταριάτο. Τόνιζαν επιδεικτικά
το «χ». Χρησιμοποιούσαν απειλητικές λαικές εκφράσεις: «έχω ράμματα για
τη γούνα σου», «πίσω έχει η αχλάδα την ουρά», «φωτιά και τσεκούρι».
3
Όταν η αξιωματική αντιπολίτευση επενδύει, για άγρα ψήφων από παντού σε μια
πολιτική που ενώ παρουσιάζεται ως επ-αναστατική, είναι επ-αναπαυτική αφού υπόσχεται την επαναφορά των πραγμάτων ως είχαν,
τότε το αίτημα για ψυχική ενότητα των Ελλήνων, ως το αναγκαίο μέσον υπέρβασης
της κρίσης, καρκινοβατεί. Το αίτημα για ψυχική ενότητα δεν υποδηλώνει στατική
ταύτιση, αλλά δυναμική συνύπαρξη με έναν κοινό ελάχιστο παρονομαστή, μια
αίσθηση κοινού σκοπού ο οποίος δε μπορεί να είναι άλλος από την αλλαγή
νοοτροπίας. Απόδειξη το φαντασιακό του Έλληνα που ακόμη και σήμερα είναι
αποικιοποιημένο από το παραγωγικό
μοντέλο που μας οδήγησε εδώ. Εννιά στις δέκα νέες επιχειρήσεις ανήκουν στην ΦΡΑΠΕΚΟΝΟΜΙΚΣ
δηλαδή αφορούν επιχειρήσεις καφέ, φαγητού, ρούχων. Ουρές οι άνεργοι για
πρόσληψη σε σχετικά προγράμματα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης ενώ απορρίπτουν με
ευκολία θέσεις εργασίας στον αγροτικό τομέα. Αυτή έλλειψη ενότητας είναι που συντηρεί και την
εθνική μας κατάθλιψη, διότι είναι γνωστό ότι η αδυναμία αναδημιουργίας του
μέλλοντος είναι αυτή που πυροδοτεί την κατάθλιψη. Και το χειρότερο είναι η
έλλειψη ενότητας που διακατέχει την ελληνική αριστερά η οποία θα αποτελούσε την
ελπίδα αλλαγής προς όφελος των πολλών, αν δεν είχε παράδοση κατακερματισμών,
πολυδιασπάσεων και χαοτικής κατάστασης. Ο δημοσιογράφος Γ. Μακρυγιάννης ανέφερε
σχετικά: «Γκρουπούσκουλα με …πεφωτισμένους ηγέτες ομάδες που κατέχουν την
αιώνια αλήθεια και σέχτες τυφλά αφοσιωμένες να υπηρετούν την επανάσταση, όλες
με …ακλώνητη ιδεολογική καθαρότητα, ταλαιπωρούν και ταλαιπωρούνται επι
δεκαετίες στο πολιτικό και κοινωνικό σκηνικό. Με την παραμικρή ιδεολογική
διαφωνία και πολιτική διαφορά προέκυπτε και μια διάσπαση. Αποτέλεσμα αυτού ήταν
μόνο στο ΣΥΡΙΖΑ, που δημιουργήθηκε μετά κόπων και βασάνων το 2003 να
συμμετέχουν ούτε λίγο ούτε πολύ 12 κινήσεις, οι επονομαζόμενες Συνιστώσες. Η
κατάσταση δηλαδή έφτανε στα όρια της σχιζοφρένειας και δεν αποτελούσε μια απλή
και αθώα εφαρμογής του δικαιώματος στη διαφορετικότητα». Μια κατάσταση η οποία
δεν έχει αντιμετωπιστεί λυσιτελώς με το πρόσφατο Ιδρυτικό Συνέδριο του ΣΥΡΙΖΑ
ως ενιαίο πλέον κόμμα.
4 Εκ
του λαού εκπορεύεται η λαϊκή θέληση η οποία στις δημοκρατίες πρέπει να
διαμορφώνεται μέσω του τριπόλου θέμα/γεγονός-λόγος-σημασία, σε θέληση πολιτών
και τελικά σε πολιτική πράξη. Η λαϊκή θέληση όταν κατευθύνεται να διαμορφωθεί
στο δίπολο θέμα/γεγονός-θυμικό, προωθείται προς χρήση από τους χειραγωγούς, ως λαϊκή
επιταγή, η οποία δυνητικώς μπορεί να υπερβαίνει και τις δημοκρατικές θεσπίσεις
για να γίνει πράξη. Η επανάσταση των ΜΜΕ ανέδειξε μια άλλη διάσταση του λαού,
αυτή του κοινού, δηλαδή των αποδεκτών της είδησης οι οποίοι εκφράζουν την κοινή
γνώμη. Η κοινή γνώμη διαμορφώνεται από έναν καταιγισμό ειδήσεων ο οποίος
αποδυναμώνει αν δεν καταργεί τη σημασία της είδησης. Η κοινή γνώμη πριν από οτιδήποτε, απαρτίζει
το πελατειακό ακροατήριο όλων των μηχανισμών παραγωγής πολιτικής,
δημοσιογραφίας, τεχνών, διασκέδασης κ.α. Αυτό οδήγησε τον Μαρτσέλο Βάλτερ
Μπρούνο στην εύστοχη δημιουργία του νεολογισμού «προμοκρατία» για να περιγράψει
τη σημερινή δημοκρατία (προέρχεται από τις λέξεις «promotion», που αφορά τον τρόπο προώθησης ενός προιόντος και
«κράτος», όπου έχει καθαρά τη σημασία της εξουσίας) διότι οι εκλογικές τεχνικές
των σύγχρονων πολιτικών κομμάτων μιμούνται εκείνες των εμπορικών. Αποτέλεσμα η
κοινή γνώμη, αυτό το «φιλοθεάμον κοινό» να επιμερίζεται σε διάφορα τάργκετ
γκρουπ σαν τους καταναλωτές. Ως εκ τούτου όλο αυτό το σύστημα παραγωγής
ειδήσεων, θεωρεί απαράβατο καθήκον και υποχρέωσή του την αθώωση του
κοινού/«λαού» σύμφωνα με το δόγμα «ο πελάτης έχει πάντα δίκιο». Σήμερα
κυριολεκτικά φλυαρούμε για την ηθική αποσύνθεση του κοινοβουλευτικού σκηνικού,
μιας και αναζητούμε τις ευθύνες οπουδήποτε αλλού εκτός από την ομολογουμένως
αλαλάζουσα πνευματική οκνηρία των ψηφοφόρων/λαού οι οποίοι συνυπογράφουν για
την είσοδο στη Βουλή ναζιστών, εργατοπατέρων, ηθοποιών και διάφορων φερεφώνων ή
απέχουν των εκλογών. Ποτέ κανείς δεν ψέλλισε την υποψία ότι ο
λαός-κοινό-πολιτικός πελάτης, με το να είναι αμετανόητα ενδοτικός σε μια κατ’
επανάληψη αποδεδειγμένη αναξιοπιστία του πολιτικού συστήματος, καταντάει και ο
ίδιος αναξιόπιστος. Αντ’ αυτού προβάλλουν μετ’ επιτάσεως το «αλάθητο κριτήριο
του λαού» παρ’ ότι ο καθένας μας εξ ιδίας πείρας γνωρίζει ότι η κοινή γνώμη
είναι ο τόπος όπου η αλήθεια εξατμίζεται.
5
Σχετικά στην ανάρτηση της 18/1/13 «Στοχαζόμενος την αστερόσκονη»
6
Το τρέχον έτος είναι αφιερωμένο στον ποιητή Κ. Καβάφη, τιμώντας τα 150 χρόνια
από τη γέννησή του και τα 80 χρόνια από το θάνατο του.
7
Το αντίθετο συμβαίνει με τις πρακτικές των συνεχειών. Π.χ η τελευταία συντεχνία
των «δεν πληρώνω» που μετατρέπει με τον πλέον εμφανή και άμεσο τρόπο το
προσωπικό όφελος σε κοινωνικό κόστος. Τέλος δε μπορώ να μην αναφέρω ότι την
εποχή της παντοδυναμίας των συντεχνιών του Δημοσίου, οποιαδήποτε καταγγελία εις
βάρους μέλους των για παραβατική συμπεριφορά, τελικά κατέληγε να επιβραβεύει
τον καταγγελλόμενο να χαρακτηρίζει τον καταγγέλλοντα περίπου ως «εχθρός του
λαού».
Seedrinker
Πέμπτη 31 Οκτωβρίου 2013
Με απαντοχή
Κόντρα στο lifestyle της άρνησης
Στην ελληνική μυθολογία οι Κύκλωπες ήταν γίγαντες
που είχαν στο μέτωπο ένα μόνο κυκλικό μάτι. Σύμφωνα με τον Ησίοδο ήταν γιοι του
Ουρανού και της Γαίας (Γης). Ο πατέρας τους, τους είχε κλείσει στον Τάρταρο γιατί
φοβόταν ότι θα τον εκτόπιζαν. Τους απελευθέρωσε ο αδελφός τους Κρόνος, για
να βοηθήσουν τη μητέρα τους να πάρει
εκδίκηση. Τελικά ο Κρόνος ευνούχισε τον Ουρανό, όπως παρόμοιοι ήρωες ινδικών
και κινέζικων μύθων, και έτσι χωρίστηκε ο Ουρανός από τη Γη. Είναι το
αφετηριακό γεγονός (ετυμολογική συγγένεια των λέξεων Κρόνος-χρόνος) που οδήγησε
στην απώλεια της εγγενούς αξίας της ανθρώπινης ζωής και έκανε κοινωνικά
αποδεκτό, ότι η βελτίωση του ανθρώπινου γένους μπορεί να περνάει από το θάνατο,
που, ως εκλογικευμένη βαρβαρότητα, αποτελεί την οδό προς τον πολιτισμό.
Ως εκ τούτου ο άνθρωπος ιδιαίτερα τα χρόνια μ.Χ
φαίνεται, να πορεύεται ως ένας μονόφθαλμος γίγαντας, δηλαδή έχοντας δισδιάστατη
όραση, με αποτέλεσμα να μη μπορεί, να αντιληφθεί το βάθος των πραγμάτων. Ήταν στο
πρώτο μισό του προηγούμενου αιώνα, στο τέλος της «ιχθυακής εποχής»1 που, χαρισματικοί άνθρωποι
του πνεύματος επισήμαναν τη μετάλλαξη του ανθρώπου σε κάτι τρομακτικό, και
προσπάθησαν, να διαλύσουν τις ισχύουσες αυταπάτες. Με τη «Μεταμόρφωση» (1915) ο
Κάφκα και το «Ρινόκερο» (1959) ο Ιονέσκο, μέσα από τις αρχετυπικές
μεταμορφώσεις τους, έδωσαν τη δυνατότητα, σ’ αυτήν την πραγματικότητα να
αναδύεται και να επαναφορτίζεται διαρκώς, από το νόημα της στιγμής και της
εποχής που διαβάζονταν ή παρουσιάζονταν. Το “δε θα γίνω σαν και σας” του
πρωταγωνιστή στο «Ρινόκερο» να φωτίζει λυτρωτικά τη σκέψη, να προσφέρει ένα
ανθεκτικό καταφύγιο, την απαντοχή. Να αντέχουμε, ελπίζοντας.
Στον «Επαναστατημένο άνθρωπο» (τίτλος που
σωστότερα θα ήταν να αποδοθεί ως ο εξεγερμένος άνθρωπος) ο Αλμπέρ Καμί τολμά, σε
μια εποχή λατρείας της επανάστασης, να υπογραμμίσει την αβυσσαλέα διαφορά
μεταξύ εξέγερσης και επανάστασης, να αποσυνδέσει την εξέγερση από τα απόλυτα
δόγματα, τους ιδεολογικούς φανατισμούς, τις απλοϊκές αυταπάτες και την
επαναστατική σωτηριολογία και να εμποτίσει την πολιτική πράξη με το αίσθημα της
ανθρωπιάς και της καλοσύνης.
Στις μέρες μας για να αντέξουμε ελπίζοντας, πρέπει
να αφήσουμε την λογική (την καθεστηκυία) κατά μέρους, να απομακρυνθούμε (κριτικά)
από την εικόνα (των γεγονότων) και να προσπαθήσουμε να εμβαθύνουμε. Τότε μια
καινούρια θέαση (της πραγματικότητας) θα ξεπηδήσει από τη μέχρι τότε
δισδιάστατη εικόνα. Αυτές ήταν οι οδηγίες (εκτός των παρενθέσεων) που συνόδευαν
μια τρέλα, στα μέσα της δεκαετίας του ’90, τα στερεογράμματα. Εικόνες που
«αλληθωρίζοντας» λίγο μπορούσες, να ανακαλύψεις την κρυμμένη τρίτη τους
διάσταση. Την κρυμμένη διάσταση τριών γεγονότων της επικαιρότητας προσπαθώ, να
αναδείξω παρακάτω.
1) Η δολοφονία του Παύλου Φύσσα
Τον Ιούνιο του 1998 ο καθηγητής φιλοσοφίας
Δημήτρης Λιαντίνης, χάθηκε από το σπίτι του. Μοναδικό ίχνος ένα γράμμα προς την
κόρη του, που εξηγεί την πορεία του προς το θάνατο. Σταχυολογώντας αυτό το
γράμμα αναφέρω: “Διοτίμα μου, φεύγω αυτοθέλητα…να ζήσεις απλά, σεμνόπρεπα και
τίμια όπως σε δίδαξα…η τελευταία μου πράξη έχει το νόημα της διαμαρτύρησης για
το κακό που ετοιμάζουμε εμείς οι ενήλικοι, στις αθώες νέες γενεές που έρχονται.
Ζούμε τη ζωή μας τρώγοντας της σάρκες τους. Ένα κακό αβυσσαλέο στη φρίκη του. Η
λύπη μου γι’ αυτό το έγκλημα με σκοτώνει”. Και τελειώνει την επιστολή του με τη
φράση: “Έζησα έρημος και ισχυρός”. Τότε συμμετέχοντας με επιστολή μου στην
εφημερίδα «Ελευθεροτυπία» της 3/7/98 σε σχετικό προβληματισμό αρθρογράφου της,
χαρακτήρισα την εξαφάνιση του καθηγητή Λιαντίνη, απόπτωση. Δηλαδή τον
προγραμματισμένο θάνατο επιλεγμένων κυττάρων κάθε πολυκύτταρου οργανισμού, από
τον οποίο εξαρτάται η επιβίωσή του. Ταυτίζοντας την απόπτωση με την έννοια της
θυσίας, όπου κάποιοι σ’ αυτή τη ζωή πρέπει να θυσιάζονται αυτοβούλως ή εν
αγνοία τους, για να επιβιώσει ο άλλος, οι άλλοι, η ανθρωπότητα2. Αυτό που χαρακτηρίζουμε
θυσία, είναι το «τυχαίο» γεγονός σ’ ένα χαοτικό σύστημα γεγονότων, που
«ελκυστής» τους είναι η θετική ολοκλήρωση μιας εξέλιξης. Αυτό που μπορεί, να
αποδοθεί με τη φράση μου, “το τυχαίο
είναι ευφυές”. Αυτό που, όσον αφορά τη δημιουργία του ανθρώπου, γεφυρώνει,
την άποψη περί ευφυούς σχεδιασμού (Θεού) και την τυχαιότητα, που χαρακτηρίζει
τη Δαρβινική θεωρία της εξέλιξης.
Επιστρέφοντας στα σημερινά μπορούμε, να
χαρακτηρίσουμε τη δολοφονία του Παύλου Φύσσα, ως τη θυσία (τυχαίο γεγονός) που
πυροδότησε ή απέτρεψε γεγονότα σε μια πορεία, που ελκυστής της είναι η
επαναθέσμιση της ελληνικής κοινωνίας. Συνετέλεσε ολοφάνερα στον αφοπλισμό της
Χρυσής Αυγής, το μεγάλο κίνδυνο να μετατραπούν, άνθρωποι καθημερινοί, αδύναμοι,
μη σκεφτόμενοι, σε φορείς του ναζιστικού ερέβους. Από την άλλη, απέτρεψε τη
φθινοπωρινή ανατροπή της κυβέρνησης, που θα επιχειρούσε ο κρατικοδίαιτος
συνδικαλισμός, η σάρισα του ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος, συνεχώς διαζευγμένος από την
ηθική των ορίων, της ευθύνης και του λόγου, επενδύει σταθερά στο μοντέλο
αναπαραγωγής της μετριότητας. Μόνη τους λογική η συντεχνιακή. Σε παροξυσμό τώρα
που ξηλώνονται τα διάφορα «μαγαζάκια». Ένα σαθρό οικοδόμημα που ισορροπούσε
πάνω σε συλλογικά «εγώ», που παρίσταναν τις συλλογικότητες. Κοινό και στις δύο περιπτώσεις, η απουσία της
σκέψης, η οποία μπορεί να κάνει περισσότερο κακό από όλα τα άγρια ένστικτα
μαζί. Το λεγόμενο κοινότοπο κακό δεν είναι έργο τεράτων, είναι έργο κανονικών ανθρώπων,
που δεν είναι ηλίθιοι, απλώς δε σκέφτονται και γι’ αυτό το λόγο είναι
τρομακτικό. Αντιστικτικά παραθέτω, τη κυνική ματιά του Δημήτρη Δανίκα στη
«στήλη άλατος» της 29/9/13 ο οποίος αναφέρει σχετικά: “Με απλά λόγια, αν ήμουν
στη θέση του Αντώνη Σαμαρά και του Ευάγγελου Βενιζέλου, κάθε μέρα θα άναβα
λαμπάδα στο μπόι του αληθινού ιερομάρτυρα Παύλου Φύσσα. Η δολοφονία του, η
αναγέννησή μου. Ο χαμός του, η ελπίδα μου. Γιατί, όπως λέει και το ρητό «ουδέν
κακόν αμιγές καλού»”.
2) Η
εκλογική νίκη της Μέρκελ
Μια κόρη πάστορα πρώην «κόκκινη» της Ανατολικής
Γερμανίας οπαδός του Κολ σύζυγος καθηγητού Χημείας, άλλοτε ευέλικτη σα χέλι και
άλλοτε σιδηρά Κυρία, εκλέχθηκε για τρίτη συνεχή θητεία Καγκελάριος της
Γερμανίας. Με διακηρυγμένες επιδιώξεις την απεξάρτηση από την πυρηνική ενέργεια
για τη χώρα της, την πιστή εφαρμογή του Συμφώνου Σταθερότητας για την Ευρωπαϊκή
Ένωση και την καθιέρωση φόρου επί των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών, του γνωστού
και ως φόρου Τόμπιν, για την παγκόσμια οικονομία. Ένα φόρο «κόκκο άμμου» στα
γρανάζια της κερδοσκοπίας, ο οποίος όμως αποτελεί τη συνεχή υπόμνηση της
ανάγκης αφοπλισμού της χρηματοπιστωτικής εξουσίας, η οποία, εκτός των άλλων,
απαξιώνει το χώρο της πολιτικής, υπονομεύοντας την εμβάθυνση της δημοκρατίας.
Τα ποσά που θα προκύψουν, θα πρέπει να κατευθυνθούν προς την εξάλειψη της
φτώχειας και της εξαθλίωσης και προς την εκπαίδευση, ιδίως νέων γυναικών στις
υποανάπτυκτες χώρες διότι, όπως λέει και το γνωμικό “αν δώσεις εκπαίδευση σ’
ένα κορίτσι, εκπαιδεύεις ένα έθνος”. Με το Σύμφωνο Σταθερότητας επιδιώκει, τη διαχείριση
ενός χρέους 2,5 – 3 τρις ευρώ των χωρών της νότιας Ευρώπης, αλλά και τη
δημοσιονομική τους εξυγίανση, προϋπόθεση για μια υγιή μακροπρόθεσμη ανάπτυξη
που θα συμβάλλει στην πορεία προς μια ομοσπονδιακή Ευρώπη. Αντιστάθηκε σθεναρά,
στην πολιτική της πιστωτικής χαλάρωσης που ακολούθησαν οι ΗΠΑ, για την
αντιμετώπιση της οικονομικής κρίσης, μια πολιτική που σήμερα δέχεται επικρίσεις
και από οικονομικούς κύκλους στο εσωτερικό της. Πρόσφατα, ο μεγαλο-επενδυτής
Στάνλευ Ντρουκενμίλερ δήλωσε σχετικά: “Η Αμερικανική Ομοσπονδιακή Τράπεζα
λήστευε τους φτωχούς, για να πληρώνει τους πλούσιους. Η πολιτική της πιστωτικής
χαλάρωσης αυξάνει τα κέρδη των πλουσίων και τα σπασμένα θα πληρώσουν οι
επόμενες γενιές”. Έτσι μπορούμε να πούμε ότι, η κα Μέρκελ επιχειρεί, μέσω της
πάντα πρωτοπόρου Ευρώπης, να δρομολογήσει μια πορεία, που θα εξασφαλίσει στις
επόμενες γενιές τον ενάρετο κύκλο στην εξέλιξη και όχι μόνο στην οικονομία. Αναγκαστικά
λοιπόν, ο ιστορικός του εγγύς μέλλοντος θα επεκτείνει το χαρακτηρισμό «μανούλα»,
που της έχουνε προσδώσει οι Χριστιανοδημοκράτες, για να περιγράψει την προσφορά
της στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η επικείμενη κυβερνητική της συνεργασία με τους
σοσιαλιστές για τη δημιουργία του «μεγάλου συνασπισμού», δίνει τη δυνατότητα
στη Σοσιαλδημοκρατία, να ανακτήσει το χαμένος της κύρος από την επέλαση της
οικονομικής παγκοσμιοποίησης τις δεκαετίες του ‘70 και του ‘80. Είναι
κατάλληλες οι συνθήκες πλέον για τον ιστορικό συμβιβασμό ανάμεσα, στο κράτος
και την αγορά, στον καπιταλισμό και ένα νέο εργατικό κίνημα, στον οικονομικό
ανταγωνισμό και την κοινωνική αλληλεγγύη. Σχετικά με τις σημερινές συνθήκες ο Moises Naim στο βιβλίο του «The end of power» αναφέρει ότι, ενώ το
1977 οι χώρες κυβερνούνταν από αυταρχικά καθεστώτα ήταν 89, σήμερα έχουν
περιοριστεί σε 22. Από τις 34 χώρες του ΟΟΣΑ, μόνο 4 διαθέτουν πλέον
μονοκομματικές κυβερνήσεις με απόλυτη πλειοψηφία στο κοινοβούλιο τους. Η ισχύς δε
των μεγάλων συνδικάτων, διαβρώνεται συνεχώς. Επισημαίνει τον κίνδυνο εμφάνισης
επικίνδυνων δημαγωγών, ακραίων κινημάτων, αποσχιστικών τάσεων,
αντιμεταναστευτικών ομάδων και θρησκευτικών φονταμενταλιστών. Το αντίδοτο
θεωρεί ότι, είναι η αποκατάσταση της εμπιστοσύνης των πολιτών στο πολιτικό
σύστημα, πράγμα που απαιτεί με τη σειρά του ριζοσπαστικές αλλαγές στη
λειτουργία των πολιτικών κομμάτων, ώστε να ανακτήσουν την ικανότητα, να
κινητοποιούν τους πολίτες και ιδίως τη νεολαία προς το κοινό καλό. Κατά την
άποψή μου, αυτό πρέπει να επιχειρηθεί από τη διαλογική δημοκρατία και την
ανάδειξη του κοινωνικού κεφαλαίου 3.
Το εύλογο ερώτημα είναι, ποιος θα είναι ο ρόλος της αριστεράς μέσα σ’ αυτές τις
συνθήκες. Η απάντηση θα έπρεπε να είναι γνωστή από παλιά. Είναι η συνείδηση του
κόσμου, που θα επιβάλλει στις προοδευτικές πολιτικές, να μην παραμένουν λόγια
λόγω των πιέσεων του οικονομικού θεσμικού χώρου και να επιδιώκει, μια συνεχώς υψηλότερη οικονομική αξία για την
ανθρώπινη ζωή και τη βιόσφαιρα. Να ξαναβρεί δηλαδή ο πολιτικός θεσμικός χώρος,
δια της συνέπειας και της αξιοπιστίας, τη χαμένη του ισχύ. Οι λύσεις να
δίνονται από την πολιτική και όχι από την αγορά. Και αυτό διότι, το
κοινωνικό-πολιτικό-οικονομικό μοντέλο που επαγγέλλεται η αριστερά, αποδείχθηκε ως
ανεφάρμοστο από ένα ατελές όν, τον εκπεσόντα άνθρωπο, και δυστυχώς όπου
εφαρμόστηκε, επιβεβαίωσε το ιστορικά αποδεδειγμένο γεγονός ότι, πολλά από τα
χειρότερα πράγματα που συνέβησαν στον κόσμο, είχαν ως αφετηρία αγαθές
προθέσεις.
Αν θεωρήσουμε τα προαναφερθέντα ως την περιγραφή
ενός στερεογράμματος, «αλληθωρίζοντας» μας αποκαλύπτονται οι αρχές του 16ου
αιώνα. Τότε ένας αυγουστινιανός καλόγερος από το μοναστήρι του Βίντενμπεργκ στη
Γερμανία, ο Λούθηρος, ξεκίνησε τη μακροχρόνια αντιδικία του με τον Πάπα, που
κατέληξε σ’ αυτό που μας είναι γνωστό ως μεταρρύθμιση. Τη σύγκρουση ανάμεσα
στον υποκριτικό καθολικισμό (υποκριτική παγκοσμιοποίηση) και τη γενική απαίτηση
για συμπόρευση της εκκλησίας (οικονομίας) με τις νέες κοινωνικές απαιτήσεις: Να
τοποθετηθεί στο κέντρο της εκκλησιαστικής ζωής (οικονομικής ζωής) το
υποκείμενο, και να χτυπηθούν οι αυθαιρεσίες του Παπισμού (κεφαλαίου), ο οποίος δεν
ήταν τίποτα περισσότερο από μια εξουσία χωρίς ουμανιστικό πνεύμα. Ήταν 17 Απριλίου
του 1521 όταν ο Λούθηρος παρουσιάζεται στο Συμβούλιο των Ηγεμόνων και μπροστά
στον αυτοκράτορα, μη μπορώντας να χωρέσει σε μια ατμόσφαιρα πνευματικής
έκπτωσης, λέει το περίφημο: “Δε μπορώ να κάνω αλλιώς. Εδώ ίσταμαι. Ο Θεός Βοηθός”.
3)
Δημοτικές Εκλογές
Στις ερχόμενες δημοτικές εκλογές η κυβέρνηση
σκέφτεται, να καθιερώσει ένα νέο σύστημα εκλογής. Ένα ψηφοδέλτιο για τους
υποψήφιους Δημάρχους και ένα ενιαίο ψηφοδέλτιο για τους δημοτικούς συμβούλους.
Έχοντας υπόψη ότι το εκλογικό όφελος ενυπάρχει στη λογική των κομμάτων, η αλλαγή
του δημοτικού κώδικα, παρότι υποστηρίζεται απ’ την κυβερνητική πλειοψηφία ως
κίνηση εκσυγχρονισμού, αποτελεί κυρίως κομματική ιδιοτέλεια, που σχετίζεται με
την άμβλυνση των αρνητικών εντυπώσεων και πολιτικών συνεπειών ενός πιθανού
αρνητικού εκλογικού αποτελέσματος. Ενδοσκοπώντας σ’ αυτή την απόφαση θα
ανακαλύψουμε ότι, αποτελεί μια κίνηση για την προώθηση της διαλογικής
δημοκρατίας, της οποίας μάλιστα η καλλιέργεια, έχει ως αφετηρία το πρώτο της
οργανωτικό σκαλί. Ο Γιώργος Ανδρέου σε άρθρο του στην εφημερίδα το Πρώτο Θέμα
της 22/9/13 αναφέρει σχετικά: “Παρά ταύτα, η ρύθμιση είναι προς τη σωστή
κατεύθυνση και ελπίζω να μην την πάρουν πίσω. Γιατί μέσα απ’ αυτή θα κληθούν οι
Έλληνες, μαθημένοι μέχρι τώρα στην κομματική στοίχιση και πειθαρχία, να μάθουν,
σε πρώτη φάση σε τοπικό επίπεδο και ύστερα ποιος ξέρει, να επιλέξουν αξιολογικά
από ευρύτερο ψηφοδέλτιο. Και σε δεύτερη φάση οι εκλεγμένοι θα υποχρεωθούν να
κυβερνούν με συναίνεση και συνεννόηση και όχι αυθαίρετα, πελατειακά και με τη
δύναμη της κομματικής πλειοψηφίας. Γιατί σίγουρα θα είναι πολλοί οι δήμαρχοι
που δεν θα έχουν ελεγχόμενη πλειοψηφία στα νέα δημοτικά συμβούλια. Με απλά
λόγια θα πάψει το σύστημα να είναι δημαρχοκεντρικό, όπως ήταν μέχρι σήμερα, με
ότι αυτό συνεπαγόταν (αδιαφάνεια, «περιβάλλον» κ.λ.π.). δε θα είναι πλέον
αρκετό ο δήμαρχος να μπορεί να εκλεγεί. Θα πρέπει να αυξημένο κύρος, να μπορεί
να διαλέγεται, να ακούει, να διαπραγματεύεται, να συνυπάρχει, να συνθέτει
αντίθετες απόψεις, να είναι μετριοπαθής, ευρηματικός, ανοιχτόμυαλος και συνετός”.
Επίλογος
Το «Πρώτο Θέ(Α)μα»
Την Κυριακή 22/9/13 το πρωτοσέλιδο της εφημερίδας «Πρώτο
θέμα» μπούκωσε επονείδιστα με τη φωτογραφία του Παύλου Φύσσα, να κείτεται
αιμόφυρτος στην αγκαλιά της συντρόφου του, λίγο πριν ξεψυχήσει, δολοφονημένος
από Χρυσαυγίτη στις 18/9/2013. Τη φωτογραφία συνόδευε το κοινότυπο σύνθημα
επιλογή ενός «λεξιπενικού» εγκεφάλου, που έγραφε «δε ξεχνώ το φασισμό».
Το πρωτοσέλιδο χαρακτηρίστηκε στα μέσα κοινωνικής
δικτύωσης ως χυδαία προσβολή του νεκρού και ενέργεια τελείως ανάλγητη ως προς
το οικογενειακό του περιβάλλον. Τα λαλίστατα τηλεοπτικά μέσα τήρησαν σιγή
ιχθύος, αναγκαζόμενα να αναφερθούν εμμέσως στο θέμα, αναφερόμενα στην είδηση
της επίθεσης των κουκουλοφόρων με κόκκινες μπογιές στην είσοδο του κτηρίου που
στεγάζει την εφημερίδα, την οποία και θρυμμάτισαν. Για να θρυμματίσει τις
αλγεινές εντυπώσεις, στο «Πρώτο Θέμα» της επόμενης Κυριακής, υπήρξαν εκτενείς
σχετικές αναφορές και αναλύσεις, όπου χρησιμοποιήθηκαν οι προσφιλείς εκφράσεις
των συντακτών της, όπως : «ιντερνετικό λιντσάρισμα», «δημοσιογραφικές πρωτιές
της εφημερίδας», «ΚΥΠατζίδες δημοσιογράφοι», «ζηλόφθονοι δημοσιογράφοι» κ.α,
που διαχρονικά υποστηρίζουν θεωρίες συνωμοσίας εις βάρος της εφημερίδας από
σκοτεινά πολιτικοοικονομικά κέντρα. Ως άλλοθι δημοσιεύτηκαν ανάλογα πρωτοσέλιδα
του εγχώριου και ξένου τύπου του πρόσφατου αλλά και απώτερου παρελθόντος, των
οποίων όμως η παρατήρηση οδηγούσε σε αντίθετο συμπέρασμα, από αυτό που επιδίωκε
η εφημερίδα. Και αυτό διότι σε αυτά τα πρωτοσέλιδα, οι φωτογραφίες
λειτουργούσαν υποστηρικτικά στον κύριο τίτλο και τις συμπληρωματικές
πληροφορίες και σχόλια. Σε μόνο μια δε, υπήρξε λεζάντα. Επρόκειτο για το
πασίγνωστο πρωτοσέλιδο του «Ριζοσπάστη», το οποίο είχε τη φωτογραφία του
δολοφονημένου το Μάιο του 1936 Τάσου Τούτση με τη θρηνούσα μητέρα του, η οποία
και ενέπνευσε τον «Επιτάφιο» του Γιάννη Ρίτσου, συνοδευόμενη από τη λεζάντα: “Τι
έκανες γιε μου εσύ κακό? Για τους δικούς σου κόπους την πληρωμή σου ζήτησες απ’
άδικους ανθρώπους…”
Γενικεύοντας θα αναφερθώ στη ρήση, «δεν πρέπει να
κρίνουμε το χθες με τα δεδομένα του σήμερα», η οποία αυτονόητα οδηγεί και στη
ρήση, «δεν πρέπει να κρίνουμε το σήμερα με τα δεδομένα του χθες». Και αυτό
διότι είναι πασιφανές ότι, η ραγδαία τεχνολογική εξέλιξη δημιούργησε νέα
δεδομένα, τα οποία επηρεάζουν καθοριστικά τη λειτουργία των θεσμικών χώρων. Ως
παρενέργειες παρουσιάζονται, η υποβολή και η κατάχρηση της κάθε δυνατότητας προς
όφελος του θεαθήναι. Δύο χαρακτηριστικές περιπτώσεις στον τομέα της ενημέρωσης
ήταν: Το περσινό ιδιότυπα λαϊκιστικό κεντρικό δελτίο ειδήσεων του σταρ, το
οποίο πλάσαρε ως «νεανικό δελτίο». Μια καταθλιπτική εκδοχή δελτίου ειδήσεων η
οποία οδήγησε στην κατάθλιψη και τον εμπνευστή του, διευθυντή του σταθμού. Η
ανάγνωση τη εφημερίδας «Πρώτο Θέμα» που προκαλεί την ίδια κατάθλιψη γιατί
παρουσιάζει «ηδονοβλεπτικά» και το πιο σοβαρό θέμα. Ο μόνος λόγος για να το
αγοράσεις, είναι το κουπόνι-διατακτική αξίας 5 ευρώ για αγορές στο Μαρινόπουλο.
Μετά μπορείς χωρίς ενοχές, να διαβάσεις στη δεύτερη σελίδα, τη «Στήλη Άλατος»
του Δημήτρη Δανίκα.
Τέλος, για άλλη μια φορά, αυτό που επισήμαναν οι
μεξικανοί Πέντρο Αρμάντο και Άνπντο Σαάντι : “Ο Θεός υπάρχει, αλλά είναι σαν να
μην υπήρχε, αφού δεν παίρνει μέρος στις ανθρώπινες υποθέσεις. Ο Θεός δε μπορεί
να συγκριθεί με τις θρησκείες, είναι εφευρέτης του ανθρώπου. Μπορείτε να
πιστεύετε σε ότι θέλετε. Η συμπεριφορά σας όμως, τόσο εσωτερικά όσο και
εξωτερικά, καθορίζεται από συμπαντικούς νόμους, σταθερούς και αιώνιους. Εάν δε
τους ακολουθήσετε θα καταστραφείτε. Τέλος”.
Σημειώσεις
1 Σχετικά στην ανάρτηση «Στοχαζόμενος την Αστερόσκονη» της 18/1/13
2 Σχετικά στην ανάρτηση «Επιφυλλιδα» της 12/5/13
3 Σχετικά στην ανάρτηση «Miss Violence» της 28/9/13
Seedrinker
Τετάρτη 16 Οκτωβρίου 2013
Εν θερμώ...
Εκτάκτως,
παρεμβαση εκτάκτη
Στην εκπομπή
της Δημόσιας Τηλεόρασης «Πρωινή
Ενημέρωση» της 15/10/2013 ο βουλευτής του
ΠΑΣΟΚ Πάρης Κουκουλόπουλος πρώην σημένον
στέλεχος της Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ή
Αυθαιρεσίας) ης τη ρήμην του λόγου του
ξεστόμισε μια μεγάλη αλήθεια. Ανέφερε
ότι η επιβάρυνση των κατοίκων της
περιφέρειας, ιδιαίτερα της αγροτικής,
από την εξίσωση της τιμής του πετρελαίου
θέρμανσης-κίνησης, είναι μεγαλύτερη
από τις μνημονιακές επιβαρύνσεις. Η
αναφορά αυτή επιβεβαιώνει για άλλη μια
φορά την αναγκαιότητα της επιτήρησης
των θεσμικών κέντρων της Ευρωπαικής
Ενωσης και του Δ.Ν.Τ. δια της Τρόικας
στην προσπάθεια ανασυγκρότησησς της
χώρας μας. Στη συγκεκριμένη περίπτωση
με το να μην επιτρέψει, απολύτως σωστά,
τη μείωση του ειδικού φόρου κατανάλωσης
στο πετρέλαιο θέρμανσης. Επιβεβαιώνει
επίσης την αδυναμία πολλών πολιτικών,
στην ουσία πολιτικάντιδων, να συμβάλουν
στην προσπάθεια επαναθέσμισης της
ελληνικής κοινωνίας. Για την αποκρυπτογράφηση
των πιο πάνω αναφέρω:
1. Χρόνια τώρα
οι τηλε-δημοσιογράφοι σωστά αναφέρουν
ότι οι ποσότητες πετρελαίου θέρμανσης
που καταναλώναμε σαν χώρα, πριν την
εξίσωση της τιμής, θα μπορούσαν να
αντιστοιχούν με την κατανάλωση χώρας
του αρκτικού κύκλου.
2. Είναι
ευρύτατα γνωστό ότι κάθε πετρελαιοκίνητο
αυτοκίνητο στη χώρα μας και ιδιαίτερα
αγροτικά και ταξί της επαρχίας, αλλά
και κάθε μικρομεσαία τουριστική
επιχείρηση χειμερινών προορισμών,
χρησιμοποιούσαν πετρέλαιο θέρμανσης
αντί κίνησης, αποθεματοποιώντας μάλιστα
ποσότητες και για την θερινή περίοδο.
Το σπουδαιότερο δε, η κατάσταση αυτή
αποτελούσε ένεν εν δυνάμει παράγοντα
ενίσχυσης της διαφθοράς στο κοινωνικό
μας γίγνεσθαι.
3. Η κατανάλωση
του πετρελαίου θέρμανσης τη περασμένη
θερμική περίοδο μειώθηκε διότι στην
προηγούμενη θερμική περίοδο οι καταναλωτές
αποθεματοποίησαν ποσότητες, εν όψει
της επικείμενης τότε εξίσωσης των τιμών.
Πολλοί καταναλωτές σύγχρονων πολυκατοικιών
στα μεγάλα αστικά κέντρα, στράφηκαν στο
φυσικό αέριο γιατί έπρεπε να το πληρώσουν
απολογιστικά, διαχέοντας έτσι την δαπάνη
σε περισσότερους μήνες. Οι πολυκατοικίες
που δεν διέθεταν αυτονομία θέρμανσης
αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν την
κεντρική θέρμανση, διότι στις διενέξεις
σχετικά με τον καθορισμό «ωρών λειτουργίας»
προστέθηκαν και τα ανείσπρακτα κοινόχρηστα
λόγω της κρίσης και αφού εξάντλησαν τα
σχετικά αποθεματικά καθιστούσαν αδύνατη
την προμήθεια νέων ποσοτήτων.
4. Εάν τα ΜΜΕ
θέλουν πραγματικά να συνεισφέρουν στην
αντιμετώπιση του σοβαρού προβλήματος
μόλυνσης του περιβάλλοντος που προκάλεσε
η γενικευμένη χρήση καυσοξύλων στα
αστικά κέντρα, πρέπει να καταστήσουν
σαφές στην κοινή γνώμη, ότι η χρήση του
παραδοσιακού τζακιού αποτελεί την
ακριβότερη λύση θέρμανσης. Επίσης
μολύνει και την εσωτερική ατμόσφαιρα
του σπιτιού, όσο καλά και αν «τραβάει»,
γεγονός εγκληματικό για την υγεία, ιδίως
των παιδιών και των ατόμων μεγάλης
ηλικίας. Πρέπει επίσης να παρουσιάσουν
το ετήσιο κόστος θέρμανσης (ευρώ ανα
τμ) για το κάθε μέσον ώστε ο καταναλωτής
να μπορεί να επιλέξει καλά πληροφορημένος.
Τέλος
γενικεύοντας θέλω να επισημάνω ότι οι
παρουσιαστές τηλε-δημοσιογράφοι φαίνεται
να διαθέτουν, σχεδόν στο συνολό τους,
μνήμη ιχθύος, με αποτέλεσμα να
παρουσιάζονται ως τα απολαυστικά
εκθέματα αφερεγγυότητας. Μαζί με τους
τηλεπολιτικούς φαίνεται να πορεύονται,
κόβωντας το χρόνο σε αλλεπάλληλα
«παρόντα» αυτοτελή και κλειστά, που δε
συνδέονται ούτε με το πριν ούτε με το
μετά, καταντώντας το μέλλον κούφια λέξη,
αφήνοντας έτσι ελεύθερο το χώρο στον
καιροσκοπισμό.
Seedrinker
Σάββατο 28 Σεπτεμβρίου 2013
Miss Violence(1)
Πίσω από τις
κλειστές πόρτες,
του μυαλού
1η
ΕΚΠΟΡΕΥΣΗ
Κατ’ αρχήν πρέπει να επισημάνουμε ότι
κυριαρχία σημαίνει η δυνατότητα μιας οργανωμένης ανθρώπινης κοινότητας και στην
πράξη αυτών που την κυβερνούν, να καθορίζει αυτή τη συμπεριφορά της, χωρίς
διαταγές από καμία ανώτερη εξουσία, σ’ ένα συγκεκριμένο χώρο. Στους νεότερους
χρόνους η έννοια της κυριαρχίας αποτελεί αντικείμενο θεωρητικής επεξεργασίας
και κυρίως διαμορφώνει το διεθνές σύστημα, στηριγμένη αυτή τη φορά στο χώρο του
έθνους-κράτους. Έτσι φθάνουμε στην έννοια της εθνικής κυριαρχίας, η οποία
καθιερώνεται και στο νομικό επίπεδο, με αναγνώριση της ως τον ακρογωνιαίο λίθο
στο οικοδόμημα της διεθνούς κοινωνίας. Τους μόνους περιορισμούς που επιδέχεται
σήμερα, είναι αυτοί που τίθενται από τους κανόνες του Διεθνούς Δικαίου, που κι
αυτοί με τη σειρά τους διαμορφώνονται με συναίνεση των κυρίαρχων κρατών.Εδώ είναι απαραίτητο να υπενθυμίσουμε ότι τα έθνη-κράτη δημιουργήθηκαν μέσα από συγκεκριμένες ιστορικές
συνθήκες με συνεκτικό τους στοιχείο την εθνική ιστορία (δημόσια ιστορία)2,
η οποία όπως όλες οι εθνικές αφηγήσεις, δομήθηκε επιλεκτικά και μυθοποιητικά προκειμένου να ενισχύσει την
εθνική συνοχή.
Όπως όλοι οι ανθρώπινοι θεσμοί έτσι και η
εθνική κυριαρχία αποτελεί ένα μέσο για την ικανοποίηση των ανθρώπινων αναγκών,
ηθικών και υλικών, όπως αυτές διαμορφώνονται από τις εκάστοτε ιστορικές
συνθήκες ή όπως θα έλεγε ο Μαρξ, από την εξέλιξη των μέσων παραγωγής. Ως εκ
τούτου η εθνική κυριαρχία δεν αποτελεί θεϊκή επιταγή, η παράβαση της οποίας
καταδικάζει τον άνθρωπο στην «απώλεια».
Οι ανθρώπινες ανάγκες, σε μια δεδομένη εθνική στιγμή της ιστορικής εξέλιξης,
είναι δυνατόν να επιβάλλουν τον περιορισμό. Το πρόβλημα στην παραχώρηση εθνικής
κυριαρχίας είναι αξιολογικό. Δηλαδή η διαπίστωση μιας τέτοιας ανάγκης ως
πραγματικής και ο καθορισμός της φύσης και της έκτασης της παραχώρησης. Το
γεγονός της παραχώρησης εθνικής κυριαρχίας συνέβαινε και πολύ περισσότερο
συμβαίνει και σήμερα, εξαιτίας της αλληλεξάρτησης των κυρίαρχων κρατών που
δημιουργεί η τεχνική εξέλιξη αλλά και η τάση συνένωσης τους σε μεγαλύτερους
πολιτικούς και οικονομικούς σχηματισμούς. Η τάση συνένωσης
ενυπάρχει στον άνθρωπο και είναι αυτή που οδηγεί τους πραγματιστές στον
οραματισμό ενός παγκόσμιου κράτους, τους δε ρομαντικούς στην αναζήτηση-όνειρο
του «επί της γης χαμένου παραδείσου».
Ως εκ τούτου οι αναφορές σύσσωμης σχεδόν της
αντιπολίτευσης σε προδότες της συμπολίτευσης, επειδή συνομολόγησαν τις
δανειακές συμβάσεις (Μνημόνια)
αποδεικνύουν ή την ανεπαρκή αντίληψη τους περί της έννοιας της κυριαρχίας ή
την προσπάθεια μυθοποίησης της, ή έναν άκρατο λαϊκισμό. Το γεγονός είναι ότι
αντιπαρέρχονται τις προβλέψεις του Συντάγματος, για την δυνατότητα παραχώρησης
μέρους των κυριαρχικών δικαιωμάτων της χώρας από το Κοινοβούλιο, όταν αυτό
κρίνει ότι τα συμφέροντα της χώρας το επιβάλλουν, γεγονός άλλωστε που συμβαίνει
συστηματικά με την είσοδο μας στην Ευρωπαϊκή Ένωση και την Ευρωζώνη. Θα ήταν
ιδιαίτερα ωφέλιμο αν τακτικά θυμόμασταν ότι η νεώτερη πολιτική μας ιστορία
εξελίσσεται βάσει του τρίπτυχου, ύβρις-νέμεσης-απο μηχανής θεός, της αρχαίας
τραγωδίας, όπου τον ρόλο του «από μηχανής
θεού» αναλαμβάνουν οι ξένοι. Αφετηριακό γεγονός η Ελληνική Επανάσταση της
οποίας η επιτυχής έκβαση οφείλεται στην παρέμβαση των τριών Δυνάμεων, οι οποίες
ως εκ τούτου μας επέβαλαν και τη Βασιλεία και το Βασιλέα, μιας και εμείς πολεμήσαμε
περισσότερο μεταξύ μας παρά με τους Τούρκους.
2η ΕΚΠΟΡΕΥΣΗ
Κατά τον Έγελο αντικείμενο της παγκόσμιας
ιστορίας είναι η εξέλιξη της αρχής, που περιεχόμενο της είναι η συνείδηση της
ελευθερίας. Στην αρχαιότητα οι Ανατολικοί λαοί αναγνώριζαν ότι ο τύρρανος ήταν
ο μόνος ελεύθερος. Οι Έλληνες και οι Ρωμαίοι αναγνώριζαν ότι μόνο ορισμένοι
είναι ελεύθεροι. Ο Αριστοτέλης μάλιστα μιλάει για «φύσει δούλους». Σήμερα ο αναπτυγμένος Δυτικός κόσμος αναγνωρίζει
ότι ο άνθρωπος από τη φύση του είναι ελεύθερος, αλλά αυτή η φυσική ελευθερία
πρέπει να περιοριστεί στην κοινωνία και στο κράτος όπου ο άνθρωπος συμμετέχει,
εξέλιξη της επιλογής του να μείνει στατικός και να οργανωθεί σε πόλεις.
Στο κράτος η ελευθερία αποκτά την
αντικειμενικότητά μέσω του νόμου, με αποτέλεσμα το συνεχές ζητούμενο του
Δημοκρατικού πολιτικού πολιτισμού να είναι η ταύτιση του νόμου με την αληθινή
θέληση των πολιτών. Άλλωστε «η λέξη
ελευθερία παράγεται από το ελεύσομαι το μέλλοντα του έρχομαι γι αυτό είναι
ερχόμενη. Δηλαδή αυτή που θα έρχεται, σ’ ένα χρόνο πάντα μελλοντικό, όσο οι
άνθρωποι την κυοφορούν και αγωνίζονται γι αυτήν» αναφέρει ο Ν.
Βαρδιάμπασης. Αντίρροπα στην ελευθερία του πολι-τισμένου ανθρώπου δρα η τάση
του να διαφθείρει για ίδιον συμφέρον κάθε μορφή θεσμισμένης εξουσίας, την οποία
καλείται να υπηρετήσει για μια λειτουργική κοινωνική πραγματικότητα. Το ίδιον
συμφέρον στο περιβάλλον μιας άπληστης κοινωνίας της αγοράς, «όπου συντελείται με μεγάλη επιτυχία ο
μετασχηματισμός του έχω σε είναι» (Στέλιος Ράμφος), σχηματοποιείται στην επιδίωκη συσσώρευσης πλούτου και της εσαεί παραμονής σε θέσης εξουσίας.
Ενισχυτικά στην διαδικασία απελευθέρωσης
του πολι-τισμένου ανθρώπου, θα
λειτουργήσει η επ-ανάσταση στην κοινωνική μας πραγματικότητα της έννοιας του «κοινωνικού κεφαλαίου». Η σημερινή
οικονομική, κοινωνική και θεσμική κρίση αποτελεί την μεγάλη ευκαιρία ώστε τα
επεισόδια κοινωνική αλληλεγγύης που παρουσιάζονται, ακόμη και αν υπάρχει η
υποψία, ότι εν μέρει αποτελούν αποκύημα ενός ιδιότυπου συναισθηματικού
εκβιασμού, να αποτελέσουν τα πρώτα «ψιλά»
στη συσσώρευση του «κοινωνικού κεφαλαίου». Δηλαδή μιας διαδικασίας όπου
η απίστευτη σφοδρότητα με την οποία «κυνηγιέται»
η προσωπική επιτυχία, επί θυσία του δημοσίου συμφέροντος, θα δώσει τη θέση της
στην επιδίωξη της καταξίωσης και μέσα από την προσφορά, πάνω από προσωπικά συμφέροντα3. Δηλαδή τη δημιουργία ενός κεφαλαίου που συσσωρεύει «κέρδη» από την κοινωνική μας προσφορά ,η οποία θα λειτουργήσει
ενισχυτικά στην προσπάθεια επαναθέσμισης της κοινωνίας μας. Μιας προσφοράς,
κοινωνικά αναγνωρισμένης, που θα αφυπνίσει την αυτό-εκτίμηση μας και θα αυξάνει
την κοινωνική μας καταξίωση. «Ο δάσκαλος
του χθες με το μικρό εισόδημα αλλά με την μεγάλη εκτίμηση από την κοινότητα, να
ξανααποικιοποιήσει το φαντασιακό μας».
3η
ΕΚΠΟΡΕΥΣΗ
Σήμερα από όλη την αντιπολίτευση με
μικρές εξαιρέσεις, παρέχεται αφειδώς η «καραμέλα
της ανατροπής», ειδικά σε κάθε θιγόμενο του ευρύτερου δημόσιου τομέα και
γενικά σε όλους για χρήση κατά περίπτωση. Όλοι όμως πρέπει να γνωρίζουν πριν
την «πιπιλίσουν», την πικρή γεύση που
αφήνει στο τέλος, διότι όλες οι ανατροπές-εξεγέρσεις στο τέλος, χειραγωγήθηκαν
από εκείνους που ξέρουν να καπελώνουν τους άλλους και να καρπούνται τα ηθικά
και υλικά οφέλη. Το χειρότερο που επιβεβαιώνεται κάθε φορά, είναι ότι οι απλοί άνθρωποι κάτω από
τις κατάλληλες συνθήκες, μπορούν πανεύκολα να μετατραπούν
σε εγκληματίες, με δεκάδες άλλοθι και σχεδόν πάντα με την συνείδηση υπνωτισμένη
από την «ντόπα» του λαϊκισμού.
Η μόνη ελπιδοφόρα λύση στην υπέρβαση της
σημερινής οικονομικής, κοινωνικής και θεσμικής κρίσης αποτελεί η συζήτηση (συν+ζήτηση, η από κοινού αναζήτηση)
και δια-λόγου να καταλήγουμε σε αποφάσεις για την υπέρβαση της. Να
επ-αναστήσουμε δηλαδή την «διαλογική»
δημοκρατία την οποία νέκρωσε η προσπάθεια επιβολής, της μιας και μοναδικής
άποψης του κάθε πολιτικού χώρου με ιδεολογική επίφαση, η οποία λειτουργούσε τελικά
ιδεοληπτικά και άλλοθι την συμμετοχή σε «συζητήσεις
κωφών». Αποτέλεσμα μια δημοκρατία που εξαντλεί τον διάλογο στα «τηλεπαράθυρα» και τα μέσα κοινωνικής
δικτύωσης και αναζητεί την λύση των προβλημάτων στην επίσπευση της επόμενης
προεκλογικής αναμέτρησης, που θα «οργανωθεί»
και πάλι διπολικά, ως «πολιτική ή χάος».
Η κριτική σκέψη που απαιτεί η διαλογική δημοκρατία, το πιο επώδυνο πνευματικό
πολίτευμα, συντελεί στην απαγκίστρωση από αυταπάτες και τις υποτιθέμενες
βεβαιότητες, αποδεχόμενη εξ αρχής ότι η προσωπική άποψη δεν είναι εξ ορισμού
και ελεύθερη. Είναι αυτή που μετατρέπει τον λαό σε πολίτες.
Αυτοί που αντιστέκονται σθεναρά σε αυτή
την προοπτική είναι οι εργασιακές ομάδες που συναποτελούν τον απίστευτα
διευρυμένο, διεφθαρμένο και αντιπαραγωγικό δημόσιο τομέα της χώρας μας. Αυτοί που
αποτελούσαν τα δεκανίκια ενός πελατειακού πολιτικού συστήματος, εγκαθιστώντας
ένα εσωτερικό ιμπεριαλιστικό κίνημα που λειτουργούσε εις βάρος του κοινωνικού
συνόλου. Αυτοί που εκδημοκράτισαν την διαφθορά διαφθείροντας την δημοκρατία.
Αυτοί που σχετικοποίησαν την νομιμότητα, εγκαθιστώντας ένα μεταδικτατορικό
παρασύνταγμα στη θέση του παλαιού παρασυντάγματος των ανακτόρων, παρουσιαζόμενοι
ότι εκφράζουν μια ανώτερη νομιμότητα που υποτίθεται ότι είναι συνυφασμένη με το
πνεύμα της δημοκρατίας σε όλο του το αγωνιστικό σφρίγος. Αυτοί που συνετέλεσαν
καθοριστικά στη δημιουργία μιας τελείως αποθεσμισμένης κοινωνίας που εκλαμβάνει
τις παράνομές καταλήψεις δημοσίου χώρου, δημοσίων κτηρίων, δημοσίων υπηρεσιών
και ΣΧΟΛΕΙΩΝ, ως κεκτημένο δικαίωμα του οποιουδήποτε που θεώρει τον εαυτό του
αδικημένο και ως απολύτως φυσιολογικές οι δηλώσεις των «επιτροπών κατάληψης» να μεταδίδονται από τα Μ.Μ.Ε4. Αυτοί είναι που σήμερα
κηρύσσουν απεργιακές κινητοποιήσεις με ζητούμενο την ανατροπή της Κυβέρνησης
Συνεργασίας, με την πολιτική κάλυψη αν όχι και καθοδήγηση του ΣΥΡΙΖΑ.
Αυτό που πρέπει συνεχώς να υπενθυμίζουμε
είναι ότι «σε μια δημοκρατία δεν υπάρχουν
επιλογές για δράση εκτός νόμου. Γι αυτό και δεν υπάρχει ανοχή σε μια δημοκρατία
για την παράβαση του νόμου. Η δημοκρατία είναι σύμφυτη με την νομιμότητα, η
οποία τηρείτε άνευ όρων και όχι κατά τον βαθμό που…πιέζονται οι κρατούντες.
Αυτοί που καταπατούν τους νόμους με την φαινομενική ανοχή της πολιτείας, δεν
αντιλαμβάνονται ότι η αδρανοποίηση του κράτους στην οποία καταλήγει η δράση
τους, κατατείνει στην κατάργηση του ως κέντρου ευθύνης όσων αφορά τις ιδέες και
τις απαιτήσεις και των καταληψιών» έγραψε σχετικά ο Δ. Δημητράκος καθηγητής
Πολιτικής Φιλοσοφίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών σε άρθρο του στην εφημερίδα «ΤΟ
ΒΗΜΑ» με τίτλο «Το δικαίωμα στην
κατάληψη» τον Νοέμβριο του 2006.
Τέλος παρ’ ότι παρουσιάζεται ως
πολυτέλεια, για την σημερινή ελληνική πραγματικότητα, θα επισημάνω ότι τα μικρά
έθνη, όπως η χώρα μας για να έχουν κάποια σημασία στο παγκόσμιο γίγνεσθαι
οφείλουν, αυτή την σημασία να την αναδημιουργούν καθημερινά και αδιάκοπα. Σε
αυτά η δημιουργία αξιών, αντισταθμίζει την «υπεροψία
της ποσότητας» των μεγάλων κρατών. Σε αυτό θα μπορούσαμε να αναζητήσουμε
και την πολιτισμική ανάπτυξη των αρχαίων ελληνικών πόλεων έναντι των
αυτοκρατοριών της εποχής.
Πολλά μας βρήκαν
και τα χειρότερα
απ’
τα μέσα.
Τ’ απόρθητα κάστρα
τα
μεγάλα
ποτέ
δεν πέφτουν
απ’
τα έξω,
το
λάλον ύδωρ
απερίσκεπτα
αφήσαμε
να χαθείς…
Γιάννης Νεγρεπόντης
ΕΠΙΛΟΓΟΣ
Δεν λέω ποτέ το
νόημα όσων λέω.
Ιανουάριος 1999 Μετά την πρόσφατη σύλληψη δύο μαθητών (υπό κατάληψη) λυκείων της Αθήνας με εκρηκτικά σημαίνον στέλεχος της
Αριστεράς διαβεβαίωσε τους γονείς για την αθωότητα τους, εκπαιδευτικός
συνδικαλιστής της Δεξιάς τους κάλεσε να συνεχίσουν τον αγώνα και τόσο ο
Σύλλογος Γονέων και Κηδεμόνων όσο και ο Σύλλογος των Καθηγητών «τσόνταραν» λεφτά για την αποφυλάκιση
τους!!! Από το άρθρο του Θ. Λουκάκη με τίτλο «Η κοινωνία της ανοχής» που δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Το ΒΗΜΑ»
της 17/01/1999
Σεπτέμβριος 2013 Ο αρχηγός της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης απευθυνόμενος στους
μαθητές Επαγγελματικού Λυκείου των Αθηνών, στου οποίου τον Αγιασμό για τη νέα
σχολική χρονιά παρευρέθηκε, τους προέτρεψε να αντισταθούν, υπονοώντας σαφώς να
καταλάβουν το σχολείο συμπαραστεκόμενοι στις προγραμματισμένες απεργίες των
καθηγητών τους, ώστε και αυτοί να μπορούν να απεργούν με το αζημίωτο. Στο όνομα
της πολιτικής σκοπιμότητας, τελείως ανεύθυνα έως εγκληματικά, «ο Τσίπρας, ο μικρός, στο όνομα» παρότρυνε
σε παράνομη ενέργεια ανώριμες, λόγω ηλικίας, προσωπικότητες μη διστάζοντας
ακόμη και εισπήδηση στη γονική κηδεμονία.
Σημειώσεις
1 Miss
Violence: Ο τίτλος της ταινίας του Αλέξανδρου Αβρανά που πήρε τον
Αργυρό Λέοντα στο φετινό κινηματογραφικό φεστιβάλ της Βενετίας.
2 Στον Βόλο, τον προηγούμενο Αύγουστο, το Δίκτυο Μελέτης
Εμφυλίων Πολέμων οργάνωσε ένα συνέδριο με θέμα «Χρήσεις και καταχρήσεις της ιστορίας. Η δημόσια ιστορία στην Ελλάδα».
Στο συνέδριο διερευνήθηκαν οι τομείς του επιστητού όπως κινηματογράφος,
τηλεόραση, τέχνη όπου η ιστορία παρεμβαίνει στο σήμερα, καταγράφεται και
ξαναγράφεται από μη ιστορικούς, παρεμβαίνοντας στην κοινωνία. Οι Ανδρέας Π.
Ανδρέου και Κώστας Κασβίκης στη παρέμβαση τους επικεντρώθηκαν σε δύο δημόσια
μνημεία που απεικονίζουν τον Βασιλιά Φίλιππο Β', τα οποία τοποθετήθηκαν στη
Θεσσαλονίκη το 1993, και στα Bitola (Μοναστήρι) της πΓΔΜ από το 2009 ως το 2011 στο
πλαίσιο της ανάδυσης του Μακεδονικού ζητήματος στη δεκαετία του ΄90. Αυτά έδωσαν την αφορμή για
δύο διαφορετικές δημόσιες, για πολιτικούς λόγους, αφηγήσεις της ιστορίας
3 Σχετικά στην ανάρτηση 19/09/2011 με τίτλο
«Το ΑΝΤΙ (Το κοινωνικό κεφάλαιο)».
4 Αυτό το πολιτικοκοινωνικό περιβάλλον αποτέλεσε το ιδανικό
εργαστήριο στο οποίο μπορούμε να δούμε εφαρμοσμένη την «Θεωρία των δύο άκρων». Ο Μάνος Χατζηδάκης είχε πει σχετικά «Ο φασισμός
έχει εγκατασταθεί, όταν ο κόσμος έχει συνηθίσει το πρόσωπο του τέρατος»
δηλαδή τη βία. Σύμφωνα με αυτή τη θεωρία, πολιτικά μορφώματα με αντίθετες
ιδεολογικές αφετηρίες παρουσιάζονται με ίδιες πολιτικές πρακτικές, οι οποίες
κινούνται σε διαβαθμίσεις μεταξύ ακραίου ακτιβισμού και εγκληματικής βίας. Το δεξιό άκρο καταλαμβάνει η Χρυσή Αυγή, η λειτουργία της οποίας εκπορεύεται από το χιτλερικό
φασισμό, το ναζισμό, μια ιδεολογία η οποία απευθύνεται στα πιο ταπεινά ένστικτα των ανθρώπων και ονείδισε τον 20ο αιώνα. Το αριστερό άκρο καταλαμβάνουν οι πιο ακραίες εκφάνσεις της εξωκοινοβουλευτικής αριστεράς και οι «κουκουλοφόροι» της ανομίας και των καταστροφών (αναρχία). Οι ξεχασμένες για αυτούς ιδεολογικές αφετηρίες είναι «τα ζητούμενα των ζητουμέων»,δηλαδή η κοινοκτημοσύνη των αγαθών, με όχημα την ιδεολογία του κουμουνισμού και το «ούτε να άρχεις ούτε να άρχεσαι» της αναρχικής ιδεολογίας (αναρχισμός). Μεταξύ αυτών των δύο πολιτικών μορφωμάτων αναπτύχθηκε το κοινωνικό μόρφωμα του
χουλιγκανισμού, το οποίο τροφοδοτεί και τροφοδοτείται από τα δύο άκρα ανάλογα με
τις εκδηλώσεις (ποδοσφαιρικός αγώνας,
διαδηλώσεις κτλ). Το γεγονός είναι ότι η Χρυσή Αυγή, δεν τρύπωσε στον Δήμο Αθηναίων
και στο Κοινοβούλιο. Ψηφίστηκε από τον κυρίαρχο λαό που την αναβάθμισε στις
εκλογές της 18/06/2012 από εγκληματικό νεοναζιστικό γκρουπούσκουλο, στο 4ο σε δύναμη κόμμα, με ποσοστό 6,92% των ψήφων και 18 βουλευτές στη βουλή. Σήμερα που παρουσιάζεται δημοκοπικά ως το 3ο σε εκλογική δύναμη κόμμα,
επιβεβαιώνει για άλλη μια φορά την άποψη του σουρεαλιστή συγγραφέα Πάνου
Κουτρουμπούση, ότι ο λαός συναποτελεί το κόμμα Κ.Δ.Ο.Α (Κτηνώδης Δύναμη Οργιώδης Άγνοια). (Σχετικά στην ανάρτηση της 01/09/2012 με τίτλο «Οι νεοβάρβαροι»).Το αφετηριακό γεγονός που πυροδότησε την κατάσταση που
ζούμε σήμερα, πρέπει να αναζητηθεί στην αρχή της Μεταπολίτευσης. Ήταν η άκρατη
κομματικοποίηση της νεολαίας, η οποία εγκληματικά επεκτάθηκε και στους ανήλικους μαθητές, με τους εκπαιδευτικούς όλων των βαθμίδων να θυσιάζουν τη
λειτουργηματική διάσταση της εργασίας τους, στο βωμό των συντεχνιακών τους
συμφερόντων.
Seedrinker
Εγγραφή σε:
Σχόλια (Atom)