Τρίτη 3 Ιανουαρίου 2012

Η ΔΙΑΣΤΡΟΦΗ ΣΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ



«Δεχόμαστε την πραγματικότητα 
του κόσμου που μας δίνετε»
Από την ταινία του Πίτερ Γούϊαρ 
«The Truman Show»

ΙΝΔΙΑ 1943: Πάνω από το ένα πέμπτο της αγροτικής παραγωγής της Ινδίας αποσπάστηκε βίαια, από τους Βρετανούς αποικιοκράτες, για να ικανοποιήσει τις πολεμικές ανάγκες. Πάνω από 3,5 εκατομμύρια άνθρωποι πέθαναν στον λιμό της Βεγγάλης. Όσοι χωρικοί μετά τον λιμό, οργανώθηκαν αρνούμενοι να παραδώσουν τη σοδειά (6 εκατομμύρια άνθρωποι κινητοποιήθηκαν σε 19 περιφέρειες) συλλαμβάνονταν  και κατηγορούνταν για «κλοπή ρυζιού» και βέβαια κανένας ποτέ δεν σκέφτηκε να συμπεριλάβει αυτή την εκατόμβη, στις απώλειες του Β΄ Παγκόσμιου Πολέμου.
  ΗΠΑ 1999: Ο Δημοκρατικός πρόεδρος των ΗΠΑ Μπίλ Κλίντον κατάργησε την νομοθεσία «Glass-Steagall» που ίσχυε από την εποχή της Μεγάλης Ύφεσης (1929-1933), και διαχώριζε τις επενδυτικές από τις εμπορικές τράπεζες, κατοχυρώνοντας το «δικαίωμα» των επενδυτικών κεφαλαίων στην κερδοσκοπία. Αυτό οδήγησε μέσα σε λίγα χρόνια σε ένα παντελώς ανεξέλεγκτο χρηματοπιστωτικό σύστημα, απολύτως κερδοσκοπικό, ώστε σήμερα να μιλάμε για ένα «καπιταλισμό καζίνο». Έπι Κλίντον επίσης ο επιούσιος έγινε συμβόλαιο μελλοντικής εκπλήρωσης. Και αυτό διότι τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα  πέτυχαν επίσης την χαλάρωση της νομοθεσίας που περιόριζε την κερδοσκοπία στα χρηματιστήρια εμπορευμάτων και ίσχυε από το 1936. Έτσι έχουμε και εδώ τα λεγόμενα «γυμνά» συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης. Οι κερδοσκόποι, δηλαδή, χωρίς να εμπλέκονται στην πώληση, τη διακίνηση  ή την χρήση των προϊόντων, αγοράζουν και πωλούν μαζικά συμβόλαια προϊόντων, διαμορφώνοντας δηλαδή διογκώνοντας, τεχνητά τις τιμές. 
Το οξύμωρο, ο ίδιος ο Παγκόσμιος Οργανισμός Εμπορίου (ΠΟΕ) είναι που διαπίστωσε σε πρόσφατη μελέτη του, ότι μόλις το 2% των συμβολαίων εμπορευμάτων, που συναλλάσσονται σήμερα στις αγορές καταλήγουν σε πραγματική ανταλλαγή αγαθών. Έτσι εξηγείται και η περυσινή αναστάτωση των διεθνών αγορών τροφίμων, από την αναστολή των ρωσικών εξαγωγών σιτηρών, παρά την παγκόσμια επάρκεια.
  ΚΑΝΚΟΥΝ 2003: Στις 14 Σεπτεμβρίου τελείωσε η σύνοδος του ΠΟΕ στο Κανκούν, το μεξικανικό θέρετρο της αμερικανικής πλουτοκρατίας. Η εξέλιξη του ίδιου του Κανκούν, που στη γλώσσα των Ίνκας σημαίνει «λάκκος με φίδια», συμπτωματικά περιγράφει  και την εξέλιξη του κόσμου μας, τα τελευταία σαράντα χρόνια, υπό το καθεστώς της παγκοσμιοποίησης, αντικατοπτρίζοντας απόλυτα τη σχέση εκμετάλλευσης  Βορρά-Νότου. Το Κανκούν πριν από το 1971 ήταν ένα παραδεισένιο ψαροχώρι που επελέγη να γίνει μαζικό θέρετρο. Έτσι δημιουργήθηκαν δύο Κανκούν τα οποία ενώνονται από ένα και μόνο δρόμο αυστηρά ελεγχόμενο. Το Κανκούν, όπου οι Μεξικάνοι ζουν τώρα σε άθλιες συνθήκες, χωρίς ύδρευση ηλεκτρικό και αποχέτευση, για να δουλεύουν στα πολυτελή καταλύματα του άλλου Κανκούν, της τουριστικής βιομηχανίας.
    Όπως είχε γίνει και στο Σιάτλ το 1999 και η σύνοδος του ΠΟΕ στο Κανκούν, απέτυχε παταγωδώς. Απέτυχε διότι οι ισχυροί του κόσμου στην ουσία, σε καμία περίπτωση, δεν υποστήριξαν το αναγκαίο αίτημα για την δημιουργία ενός νέου συστήματος που να ρυθμίζει το διεθνές εμπόριο, θέτοντας ως θεμέλιους λίθους την βιόσφαιρα ( άνθρωπος και περιβάλλον) και τη βιώσιμη ανάπτυξη. Το αισιόδοξο μήνυμα αυτής της αποτυχίας ήταν ότι ο αναπτυσσόμενος Νότος συνασπισμένος, δεν συναίνεσε τουλάχιστον στην επίσημη καταδίκη, που του επιφύλασσαν οι ΗΠΑ και Ευρώπη, μάλιστα χωρίς ουσιαστικά ανταλλάγματα.
    ΜΕΞΙΚΟ 2007: Το Μεξικό έζησε ένα πρωτοφανές κύμα διαδηλώσεων και ταραχών λόγω της αύξησης της τιμής της καλαμποκόπιτας, βασικό μέσο παραδοσιακής διατροφής των κατοίκων του. Ο ΟΗΕ προειδοποιούσε ότι η «κρίση της τορτίγιας» σηματοδοτούσε την απαρχή ενός νέου κύματος εξεγέρσεων της πείνας.
    Η πρόβλεψη επιβεβαιώθηκε τους επόμενους μήνες. Το 2008 η γενικευμένη αύξηση της τιμής σιτηρών και δημητριακών, εκμηδένισε τη δυνατότητα εκατομμυρίων κατοίκων του πλανήτη να εξασφαλίσουν την τροφή τους, οδηγώντας σε διαδηλώσεις και βίαια επεισόδια. Από το Ουζμπεκιστάν και την Υεμένη έως την Γουινέα και την Μαυριτανία. Αλλά και στην Ιταλία, όπου η αύξηση της τιμής των ζυμαρικών κατά 34% σε δύο μήνες, κατέβασε τους πολίτες στους δρόμους και κατέληξε στο μεγαλύτερο μποϊκοτάζ προϊόντων των τελευταίων ετών.
    Η Ζοζέτ Σιράν διευθύντρια του παγκόσμιου Προγράμματος Τροφίμων του ΟΗΕ (WFP) δήλωσε « Η πείνα έχει αιφνιδίως αποκτήσει νέο πρόσωπο. Και ενώ έως σήμερα, στόχος μας ήταν η αρωγή περιοχών όπου υπήρχε έλλειψη τροφίμων, τώρα αντιμετωπίζουμε μία νέα πρόκληση: να συνδράμουμε χώρες όπου το πρόβλημα δεν είναι η έλλειψη αλλά η ακρίβεια των τροφίμων».
    Το 2008 μπορούμε να πούμε ότι έλαβε χώρα μία νέα κτηνώδης επίθεση, ανάλογη αυτής του 1943 στην Ινδία, μόνο που αφορούσε ολόκληρο τον κόσμο. Η μεγάλη επισιστική κρίση του 2008, ήταν ένα δομικώς ανάλογο φαινόμενο, όπου στη θέση της Βρετανικής Αυτοκρατορίας ήταν οι γιγάντιες πολυεθνικές εταιρείες και οι πολιτικοί τους προστάτες στις ΗΠΑ και Ευρωπαϊκή Ένωση, και στη θέση των ενόπλων φοροεισπρακτόρων παγκόσμιοι οργανισμοί και συνθήκες, όπως ο ΠΟΕ και η Γενική Συμφωνία Δασμών και Εμπορίου (GATT). Το εφιαλτικότερο δε, η αιτία της δεν ήταν ένα έκτακτο γεγονός όπως αυτό του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, αλλά ένας νέος παγκόσμιος πόλεμος διαρκείας, αυτός που μαίνεται συνεχώς στις χρηματοπιστωτικές αγορές της άκρατης κερδοσκοπίας.  Ένας πόλεμος που έχει μολύνει κάθε λογική και ηθική επιχειρηματολογία της Δύσης.
    Σήμερα η επισιστική κρίση του 2008 συνεχίζεται. Ήταν όμως το προανάκρουσμα της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης, που στο «αναπτυγμένο» κομμάτι του κόσμου, εμφανίστηκε αρχικά ως χρηματοπιστωτική, για να μετατραπεί σε λίγο σε δημοσιονομική.
    Η επισιστική κρίση εντείνεται με δραματικούς ρυθμούς. Περί τα 100 εκατομμύρια άνθρωποι σε 30 χώρες ζουν πλέον κάτω από το όριο της φτώχειας, λόγω των αυξημένων τιμών των τροφίμων και ενώ έχουν εξαντλήσει όλα τα μέσα, όπως μείωση τροφής, αύξηση ωρών εργασίας, παιδική εργασία και αύξηση χρέους για να την αντιμετωπίσουν. Ήρθαν δε να προστεθούν στα 860 εκατομμύρια των ήδη πεινασμένων του πλανήτη.
    Ο ανθρώπινος παραλογισμός αποθεώνεται, όταν ενώ από τη μία, ο Οργανισμός Τροφίμων και Γεωργίας του ΟΗΕ (FAO) ισχυρίζεται, ότι για την αντιμετώπιση της κρίσης απαιτείται ο πενταπλασιασμός της παραγωγής τροφίμων στην Αφρική και ο διπλασιασμός στη λατινική Αμερική, από την άλλη προωθείται η παραγωγή βιοκαυσίμων με πρόσχημα την προστασία του περιβάλλοντος.
    Η αιθανόλη που παράγεται κυρίως από καλαμπόκι και ζαχαροκάλαμο, μπορεί να είναι περισσότερο επικίνδυνη για το περιβάλλον από τα ορυκτά καύσιμα, σύμφωνα  με έρευνα του Πανεπιστημίου Πρίνστον των ΗΠΑ. Και αυτό διότι έδειξε, ότι η εκχέρσωση γαιών και η καταστροφή δασών, λιβαδιών και σαβανών για την καλλιέργεια «βιοενεργειακών φυτών», απελευθερώνει τεράστιες ποσότητες άνθρακα στην ατμόσφαιρα του πλανήτη.
Το μόνο σίγουρο είναι ότι έχει στηθεί το σκηνικό για μία σύρραξη ανάμεσα στα 800 εκατ. ιδιοκτητών αυτοκινήτων, και τα 2 δις των φτωχότερων του κόσμου. «Είναι σαν τα αυτοκίνητα των πλουσίων να καταναλώνουν το ψωμί των φτωχών» αναφέρει ο Λέστερ Μπράουν πρόεδρος του Ινστιτούτου  Earth Policy. Θυμίζει δε πως για να γεμίσει ένα ντεπόζιτο 100 λίτρων, ένας παραγωγός αιθανόλης, πρέπει να μεταποιήσει 250 κιλά σιτάρι, όσα δηλαδή απαιτούνται για  την παρασκευή 360 κιλών ψωμιού, ποσότητα ικανή να θρέψει ένα άτομο για ένα χρόνο.  «Το αίτιο της επισιστικής κρίσης σήμερα, δεν είναι η ανεπάρκεια τροφίμων, αλλά η αδυναμία πρόσβασης ενός όλο και μεγαλύτερου μέρους του παγκόσμιου πληθυσμού σε αυτά» αναφέρει η Ινδή Βαντάνα Σίβα στο βιβλίο της «Η αρπαγή της σοδειάς». Με άλλα λόγια, το φαγητό της ανθρωπότητας έχει κλαπεί.
Όλα αυτά, θα αποκτήσουν εφιαλτικές διαστάσεις, στην προοπτική των αναπόφευκτων κλιματικών αλλαγών και καταστροφών, που είτε θα οφείλονται στο ανθρωπογενές φαινόμενο του θερμοκηπίου, είτε θα αποτελούν επεισόδιο στη γεωλογική διαδρομή του πλανήτη.
Τα γεγονότα στην Ινδία το 1943, που έμειναν ως αλήθειες χαμένες στα παραλειπόμενα της ιστορίας, λησμονημένες μέσα στους θριαμβικούς αλαλαγμούς των συμμάχων, επιβεβαιώνουν για άλλη μία φορά, πώς όλος ο πολιτισμός αιώνων, όλη η εκλεπτυσμένη Αναγέννηση, ο γενναίος Διαφωτισμός, ο εξεγερσιακός Ρομαντισμός, δε βοήθησαν και καταντήσαμε να αγωνιζόμαστε πάλι για τα στοιχειώδη.
Εκεί στο μακρινό Κανκούν το 2003, ο Λι Κιούγκ Χάε, αγρότης από την Νότια Κορέα, σκαρφάλωσε στους φράχτες που διαχωρίζουν τους αποκλεισμένους του κόσμου από τους κυριάρχους, φορώντας πλακάτ που έγραφε « ο ΠΟΕ σκοτώνει τους αγρότες». Έμπηξε ένα μαχαίρι στην καρδιά του και λίγο πριν πεθάνει φώναξε: Πρέπει να τους σταματήσουμε. 
  Ματαίως;


Seedrinker

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.