Ισοδύναμα μέτρα

Ο τελευταίος ευφημισμός,

ένας πολιτικός πειρασμός 

και η πραγματικότητα

Οι φωτογραφίες είναι από 

Το Ποντίκι» της 9/8/2012

Seedrinker

Χιούμορ με τη Βούλα

Με τη «βούλα», χιούμορ

          Χιούμορ (το): πνευματώδης αστεϊσμός, εύθυμη διάθεση που εκδηλώνεται με άκακη ειρωνεία και προκαλεί στους άλλους διασκέδαση ή ευχάριστη διάθεση. (Λεξικό Τεγόπουλου-Φυτράκη)

Το χιούμορ είναι όμως και ένας ενεργητικός μηχανισμός άμυνας, απέναντι στις απειλές και τους φόβους που αντιμετωπίζει η ανθρώπινη ύπαρξη. “Δεν υπάρχει χιούμορ στον παράδεισο” ανέφερε σχετικά ο Μαρκ Τουέιν. Ακροβατώντας θα λέγαμε ότι λειτουργεί στη συλλογική σφαίρα, στο ξύπνιο μας, όπως κατά τη φροϋδική αντίληψη τα όνειρα στο ατομικό πεδίο στον ύπνο μας.

Από την άλλη, το χιούμορ δεν είναι έμφυτο στον άνθρωπο, αλλά μια κατάκτηση της κουλτούρας των μοντέρνων χρόνων. Συνεπώς “ακόμα και η παντελής έλλειψη χιούμορ φαίνεται κατανοητή και συγχωρητέα, αν σκεφτούμε πόσο βαθιά είναι η ανάγκη να έχει κανείς μια ταυτότητα και πόσο άτεγκτη είναι η λογική της περιφρούρησής της” γράφει σχετικά ο συγγραφέας Παναγιώτης Κονδύλης. Εξειδικεύοντας, μπορούμε να αναφερθούμε στη σημερινή υπερβάλλουσα αντίληψη της εκπροσώπησης του έθνους από έναν αθλητή, η οποία τείνει να ταυτιστεί με τη σχετική ιδεοληψία αυταρχικών καθεστώτων. Αυτό σημαίνει ότι ακόμα και σήμερα το χιούμορ δεν είναι προσβάσιμο σε όλους και κανένας δε μπορεί να προβλέψει πόσο καιρό ακόμα θα παραμείνει ανάμεσα μας αυτή η «μεγάλη εφεύρεση». Το γεγονός είναι ότι καλλιεργείται από ανθρώπους και κοινωνικές οντότητες, που βασικό τους στοιχείο είναι η αυτοπεποίθηση. Στην ανώτερη βαθμίδα, βρίσκεται το χιούμορ που εμπεριέχει αυτοσαρκασμό, δηλαδή την ικανότητα να γελάς μαζί με τους άλλους εις βάρους και του εαυτού σου. Στην κορυφή δε, βρίσκεται το υπαινικτικό, αυτοσαρκαστικό χιούμορ με σουρεαλιστικά στοιχεία.

Ένα αντιπροσωπευτικό παράδειγμα εμφανίστηκε πρόσφατα μετά τον προημιτελικό αγώνα του UEFA Euro 2012 μεταξύ Αγγλίας – Ιταλίας, όπου οι Άγγλοι έχασαν την πρόκριση στα πέναλτι, κάτι που συνηθίζουν σε ευρωπαϊκές και διεθνείς διοργανώσεις. Αμέσως μετά, το «Visit England», ο επίσημος τουριστικός φορέας της χώρας, σχολίασε στο twitter: “Η Αγγλία έχασε στα πέναλτι. Για περισσότερες πληροφορίες για τις συνήθειες, τα έθιμα και τις παραδόσεις μας, επισκεφτείτε το www.visitengland.com”. Αν κάτι ανάλογο συνέβαινε στη χώρα μας, παραχρήμα θα χαρακτηριζόταν ως αντεθνική ενέργεια από τη Χρυσή Αυγή τους Ανεξάρτητους Έλληνες και άλλους.

Στα «καθ’ υμάς», όταν η πρωταθλήτρια του τριπλούν Βούλα Παπαχρήστου προώθησε, σε περιορισμένο αριθμό φίλων της, στο twitter το γνωστό “με τόσους Αφρικανούς στην Ελλάδα, τουλάχιστον τα κουνούπια του δυτικού Νείλου θα έχουν σπιτικό φαγητό” παραχρήμα αποκλείστηκε από τους Ολυμπιακούς αγώνες του Λονδίνου, διότι από τους αρμοδίους θεωρήθηκε ως ρατσιστική δήλωση. Η ενέργεια του αποκλεισμού, εκτός από έλλειψη εθνικής αυτοπεποίθησης, υποκρύπτει αυτό που δηλώνεται από την έκφραση «αυτός που έχει τη μύγα μυγιάζεται». Στη χειρότερη περίπτωση, θα μπορούσε να γίνει μια απλή δημόσια επίπληξη στη Βούλα, η οποία θα μπορούσε να συνοδεύεται, αν οι αρμόδιοι διέθεταν ευφυΐα, μιας και οι Ολυμπιακοί Αγώνες γίνονται στη χώρα που ονομάτισε ένα είδος χιούμορ (βρετανικό χιούμορ), από μια σουρεάλ δήλωση, η οποία θα αναδείκνυε τη λυτρωτική διάσταση της πράξης της.

«Η Ελληνική Ολυμπιακή Επιτροπή σας καλεί να επισκεφτείτε τη χώρα, όπου όλοι αισθάνονται σα στο σπίτι τους (με τη βούλα)»

Σε μία χώρα που προσπαθεί αφενός, να διασκεδάσει τους υπαρκτούς φόβους από την εξάπλωση του ιού του δυτικού Νείλου και αφετέρου να συμφιλιωθεί με την κατάσταση υπερπληθυσμού μεταναστών, γεγονότα τα οποία θα μπορούσαν να πλήξουν ή πλήττουν «τα τουριστικά της καλοκαίρια».

Για να διευρύνουμε το θέμα, μετά βεβαιότητας θα μπορούσαμε να χαρακτηρίσουμε τη Δυτική Ευρώπη, με προεξάρχουσες την Αγγλία και τη Γαλλία, ως μήτρα κάθε προοδευτικού κινήματος τα τελευταία 200 χρόνια. Αναλόγως θα μπορούσαμε να χαρακτηρίσουμε τις ΗΠΑ ως μήτρα του συντηρητισμού, η οποία τα τελευταία χρόνια προσπάθησε να το επιβάλλει με το σύστημα του political correct. Ένα κίνημα που απέκρυπτε και ωραιοποιούσε την πραγματικότητα προς όφελος της πολιτικής, κατά τους αμερικάνους, ορθότητας, η οποία μάλιστα προπαγανδίστηκε και ως φιλάνθρωπη. Μετονόμαζε δηλαδή εύφημα την πραγματικότητα. Ακραίο παράδειγμα το ότι μέχρι πρόσφατα, που ο πρόεδρος Ομπάμα κήρυξε τη μάχη κατά της παχυσαρκίας των αμερικανών, θεωρούνταν μη αποδεκτό να αναφέρεσαι στον υπέρβαρο με τη λέξη χοντρός. Η προτροπή ήταν να χαρακτηρίζονται ως άτομα με οριζόντια ανάπτυξη. Η ουσία όμως βρίσκεται στο ότι κατάφεραν να κάνουν γενικά αποδεκτό τον ευφημισμό, με τον οποίο μετονόμαζαν τους άμαχους νεκρούς των στρατιωτικών τους επεμβάσεων σε «παράπλευρες απώλειες».

Εδώ πρέπει να επισημάνουμε, ότι η μόνη φωτεινή εξαίρεση στο γενικευμένο συντηρητισμό των ΗΠΑ ήταν το κίνημα των Χίπις, η μοναδική στιγμή στην ιστορία που απειλήθηκε το σύστημα που στηρίζεται στη μισθωτή εργασία και στην καταναλωτική κοινωνία. Η συνέχεια γνωστή, θεωρήθηκε ως εσωτερικός εχθρός και κατεστάλει, κυρίως με υπονόμευση από τις μυστικές υπηρεσίες των ΗΠΑ. Έκτοτε, η εξέλιξη της αμερικάνικης κοινωνίας μπορεί να ταυτιστεί με την εξέλιξη του μεγέθους των χάμπουργκερ και των συσκευασιών της coca-cola στα φαστ-φουντ και των συσκευασιών του ποπ-κορν που συνοδεύει την αποχαυνωτική αμερικάνικη κουλτούρα, η οποία εύφημα εξήχθη παγκοσμίως ως mainstream κουλτούρα. Εμείς οι Έλληνες της νεότερης Ελλάδας, στην νοτιοανατολική μερια της Ευρώπης, αποτελούμε από μόνοι μας μια κατηγορία. Λειτουργήσαμε και λειτουργούμε παρορμητικά και μιμητικά διότι, ζώντας στις ψευδαισθήσεις μας, ποτέ δεν ασχοληθήκαμε σοβαρά για να ορίσουμε την πραγματικότητα, ώστε να έχουμε τη δυνατότητα να την καθορίσουμε. Αποτέλεσμα η έλλειψη εθνικής αυτοπεποίθησης την οποία αμέσως μετονομάσαμε, αυτοχαρακτηριζόμενοι ως ανάδελφον έθνος. Αποτέλεσμα στη χώρα μας, το κίνημα του «πολιτικά ορθού» να υιοθετηθεί εν μέρει και από τους λεγόμενους προοδευτικούς, οι οποίοι καθησύχαζαν τις συνειδήσεις τους, αποκαλώντας τα άτομα με αναπηρίες άτομα με ειδικές ικανότητες, όταν πάρκαραν τα αυτοκίνητά τους μπροστά στις διαβάσεις για άτομα με ειδικές ανάγκες. Επίσης, υπερασπίζονταν την απόδοση στα σχολικά βιβλία της σφαγής στο λιμάνι της Σμύρνης κατά τη Μικρασιατική καταστροφή, με τον ευφημισμό της κας Μαρίας Ρεμπούση “συνωστισμός στο λιμάνι της Σμύρνης”.

Τελειώνοντας με χιούμορ, μπορούμε να πούμε ότι τα πράγματα γενικώς στη χώρα μας εξελίχθηκαν όπως και με την υιοθέτηση της ευρωπαϊκής λεκάνης τουαλέτας, με την οποία αντικαταστήσαμε τη λειτουργική τούρκικη. Την υιοθετήσαμε χωρίς το συνοδευτικό μπιντέ, δηλαδή το νιπτήρα για τα απόκρυφα μέρη του σώματος, και έκτοτε βρωμίσαμε γενικώς.

Χιούμορ: πηγαίνει κάποιος σε ένα σουβλατζίδικο και λέει: θέλω ένα σουβλάκι σε πίτα χωρίς ντομάτα. Ο σουβλατζής λέει: δεν έχουμε χωρίς ντομάτα, θέλετε χωρίς κρεμμύδι;

Seedrinker